{"id":983,"date":"2010-03-02T12:18:48","date_gmt":"2010-03-02T10:18:48","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=983"},"modified":"2024-03-11T16:10:28","modified_gmt":"2024-03-11T13:10:28","slug":"akdeniz-icin-birlik-projesi-tutmaz-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=983","title":{"rendered":"Akdeniz \u0130\u00e7in Birlik Projesi&#8217; tutmaz! (02.03.2010) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\"><strong>Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Nicholas Sarkozy, T\u00fcrkiye&#8217;yi AB&#8217;nin d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakabilmek i\u00e7in Almanya Ba\u015fbakan\u0131 Angela Merkel&#8217;i de yan\u0131na alarak, 2008 y\u0131l\u0131nda &#8220;Akdeniz \u0130\u00e7in Birlik Projesi&#8221;ni ortaya atm\u0131\u015ft\u0131. (Foto\u011fraf:\u2008AA\u2008Ar\u015fiv)&nbsp;<\/strong>Avrupa Birli\u011fi&#8217;nin &#8220;Akdeniz i\u00e7in Birlik&#8221; projesinin orta\u011f\u0131 olan 43 temsilci, 21 Ocak 2010&#8217;da Barselona&#8217;da bir araya gelerek, Avrupa-Akdeniz B\u00f6lgesel ve Yerel Meclisi&#8217;nin ilk toplant\u0131s\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Nicholas Sarkozy&#8217;nin -esas olarak T\u00fcrkiye&#8217;yi AB&#8217;nin d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakabilmenin yollar\u0131n\u0131 ararken ke\u015ffetti\u011fi- \u00f6neriyle 2008&#8217;de hayata ge\u00e7irilen projenin bu \u00f6nemli toplant\u0131s\u0131n\u0131n neredeyse iki y\u0131ll\u0131k bir gecikmeyle yap\u0131labilmi\u015f olmas\u0131 bile, s\u00f6z konusu giri\u015fimin Akdeniz d\u00fcnyas\u0131nda heyecana sebep olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7arp\u0131c\u0131 bir g\u00f6stergesi. Asl\u0131nda Akdeniz co\u011frafyas\u0131 1990&#8217;lar\u0131n ortalar\u0131ndan itibaren birbiri pe\u015fi s\u0131ra ortaya at\u0131lan ve at\u0131l kalan bir\u00e7ok projenin yorgunlu\u011funu ya\u015f\u0131yor. Akdeniz&#8217;e k\u0131y\u0131s\u0131 bulunmayan \u00dcrd\u00fcn&#8217;\u00fc de i\u00e7eren Akdeniz giri\u015fimlerinin t\u00fcm\u00fc, AB&#8217;nin resmi belgelerinde &#8220;Kuzeyli ortaklar&#8221; olarak isimlendirilen geli\u015fmi\u015f Bat\u0131 \u00fclkeleri taraf\u0131ndan olu\u015fturuldu. Akdeniz i\u00e7in Birlik, b\u00f6lge \u00fclkelerince &#8220;ciddiye al\u0131nmamaya&#8221; ba\u015flayan tek proje de\u011fil. NATO&#8217;nun &#8220;Akdeniz Diyalo\u011fu&#8221; ve genel olarak Orta Do\u011fu b\u00f6lgesiyle ter\u00f6re kar\u015f\u0131 i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmas\u0131n\u0131 hedefleyen &#8220;\u0130stanbul I\u015f birli\u011fi Giri\u015fimi&#8221; de hayata ge\u00e7irildikleri d\u00f6nemde meydana getirdikleri olumlu havan\u0131n \u00e7ok gerisindeler.&nbsp;<strong>\u0130LG\u0130S\u0130ZL\u0130\u011e\u0130N SEBEPLER\u0130&nbsp;<\/strong>Kuzey Afrika ve Orta Do\u011fu \u00fclkeleri kadar, AB \u00fcyesi \u00fclkeler de, bu \u00fc\u00e7 projeye olan ilgilerini yitirme noktas\u0131na geldiler. Akdeniz d\u00fcnyas\u0131nda, Bat\u0131 kaynakl\u0131 bu projelere kar\u015f\u0131 bir ilgisizlik ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131ca d\u00f6rt sebebi var. Birincisi, b\u00f6lgeye ili\u015fkin neredeyse t\u00fcm giri\u015fimlerin ABD ve AB \u00fclkeleri taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 ve Bat\u0131l\u0131 \u00fclkelerin samimiyetinden duyulan ku\u015fku. Ger\u00e7ekten de, yukar\u0131da zikredilen \u00fc\u00e7 proje de, esas itibariyle Bat\u0131 \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda olu\u015fturuldu. NATO&#8217;nun ortaya att\u0131\u011f\u0131 projeler ba\u015fta ter\u00f6rle m\u00fccadele, Kitle imha silahlar\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi, silah, insan ve uyu\u015fturucu ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131yla m\u00fccadele gibi ama\u00e7lar ta\u015f\u0131maktayd\u0131. AB&#8217;nin 1996&#8217;da Barcelona S\u00fcreci olarak ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 ve daha sonra isim de\u011fi\u015ftiren projesi de, \u00f6ncelikli olarak &#8220;G\u00fcney&#8221; \u00fclkelerinden AB \u00fclkelerine yap\u0131lan yasa d\u0131\u015f\u0131 g\u00f6\u00e7\u00fcn \u00f6nlenmesi hedefini ta\u015f\u0131yordu. Her ne kadar t\u00fcm projelerde, b\u00f6lgenin ekonomik kalk\u0131nmas\u0131na, huzur ve istikrar\u0131na katk\u0131 sa\u011flanaca\u011f\u0131 gibi geli\u015fmekte olan Akdeniz \u00fclkelerinin memnuniyetle kar\u015f\u0131layaca\u011f\u0131 ifadelere yer verilmi\u015f olsa da, bug\u00fcne kadar elle tutulur bir ekonomik katk\u0131n\u0131n gelmeyi\u015fi bu \u00fclkelerdeki heyecan\u0131 ortadan kald\u0131rd\u0131. Yukar\u0131dakiyle ba\u011flant\u0131l\u0131 ikinci bir sebep, AB&#8217;nin projelerinin b\u00f6lge \u00fclkelerinde yeni istihdam olu\u015fturma ve ekonomiye katk\u0131 yapmaktan \u00e7ok, AB \u00fclkelerinin kurumlar\u0131na, \u015firketlerine kaynak aktarmak i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ku\u015fkusunun giderek taraftar toplamas\u0131 oldu. Nitekim Barcelona s\u00fcreci ve Akdeniz i\u00e7in Birlik projesi kapsam\u0131nda bug\u00fcne kadar AB taraf\u0131ndan finanse edilen projelerin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc geli\u015fmi\u015f AB \u00fclkelerinin vatanda\u015flar\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 projelerdi. Bu \u00e7er\u00e7evede, ba\u015fta \u0130spanyol, Frans\u0131z, \u0130talyan ve Yunan \u00fcniversiteleri, ara\u015ft\u0131rma kurumlar\u0131 ve \u015firketleri olmak \u00fczere AB \u00fclkelerinin kurulu\u015flar\u0131 AB fonlar\u0131ndan b\u00fcy\u00fck miktarlar ald\u0131lar.&nbsp;<strong>&#8220;KUZEY&#8221;\u0130N BENC\u0130LL\u0130\u011e\u0130&nbsp;<\/strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, &#8220;enerji g\u00fcvenli\u011fi&#8221; kavram\u0131n\u0131n neredeyse kutsalla\u015ft\u0131r\u0131larak, Akdeniz&#8217;e dair t\u00fcm projelerin en \u00f6ncelikli unsuru haline getirilmesiydi. &#8220;G\u00fcney&#8221; \u00fclkelerinden Avrupa&#8217;ya petrol ve do\u011falgaz\u0131n &#8220;g\u00fcvenli&#8221; ve kesintisiz \u015fekilde ta\u015f\u0131nabilmesini temin etmeye d\u00f6n\u00fck projeler AB h\u00fck\u00fcmetleri taraf\u0131ndan co\u015fkuyla desteklenirken, &#8220;G\u00fcney&#8221; \u00fclkelerinde ger\u00e7ekten \u00f6nem ta\u015f\u0131yan sosyal ve ekonomik kalk\u0131nma giri\u015fimleri benzer \u00f6l\u00e7\u00fcde desteklenmedi. Br\u00fcksel, Akdeniz&#8217;e kendi perspektifinden yakla\u015fmaya devam etti. Bazen de, asl\u0131nda b\u00f6lge \u00fclkelerinin \u00e7ok da ihtiya\u00e7 duymad\u0131klar\u0131, aksine b\u00f6lgenin ekolojik dengesi \u00fczerinde tamiri imk\u00e2ns\u0131z zararlara yol a\u00e7abilecek devasa projeler, s\u0131rf Avrupa&#8217;n\u0131n enerji g\u00fcvenli\u011fi idame ettirilebilsin diye g\u00fcndeme getirildi. Bu konuda en fazla g\u00f6ze \u00e7arpan \u00f6rnek Desertec projesidir. Almanya merkezli baz\u0131 enerji \u015firketlerinin, ba\u015fta \u00dcrd\u00fcn olmak \u00fczere Bat\u0131 yanl\u0131s\u0131 Arap y\u00f6netimlerinin d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u011f\u0131 Roma Kul\u00fcb\u00fc&#8217;nin deste\u011fini alarak geli\u015ftirdikleri \u00f6neriye g\u00f6re, Kuzey Afrika \u00fclkelerinin ve Arap Yar\u0131madas\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6l b\u00f6lgelerine binlerce kilometrekarelik bir alan\u0131 kaplayacak g\u00fcne\u015f enerjisi panelleri yerle\u015ftirilecek. Buradan elde edilecek elektrik enerjisi nakil hatlar\u0131yla AB \u00fclkelerine ula\u015ft\u0131r\u0131lacak. \u0130lk bak\u0131\u015fta, &#8220;G\u00fcney&#8221; \u00fclkeleri i\u00e7in k\u00e2rl\u0131 bir i\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnse de, projenin astar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden pahal\u0131ya patlayabilir. Zira \u00e7\u00f6le yerle\u015ftirilecek g\u00fcne\u015f panellerinin temizli\u011fi ve elektrik \u00fcretecek t\u00fcrbinlerin so\u011futulmas\u0131 i\u00e7in suya ihtiya\u00e7 var. Bu da, zaten temiz su s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 \u00e7ekmekte olan \u00fclkelerin k\u0131t kaynaklar\u0131n\u0131n daha da azalmas\u0131na yol a\u00e7abilecek. Dahas\u0131, panellerin yol a\u00e7aca\u011f\u0131 &#8220;yans\u0131ma etkisi&#8221; sebebiyle k\u00fcresel \u0131s\u0131nman\u0131n artabilece\u011fini ileri s\u00fcren bilim adamlar\u0131 da var. Son olarak, M\u0131s\u0131r&#8217;\u0131n K\u0131z\u0131ldeniz k\u0131y\u0131lar\u0131na &#8220;temiz enerji slogan\u0131yla&#8221; Alman ve \u0130talyan firmalar\u0131 taraf\u0131ndan yerle\u015ftirilen binlerce r\u00fczg\u00e2r de\u011firmeninin %20&#8217;sinin ilk be\u015f y\u0131l i\u00e7inde bozuldu\u011fu, bunlar\u0131n tamir masraf\u0131n\u0131n M\u0131s\u0131r&#8217;\u0131n bu \u00fclkelere ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Desertec projesinin de benzer bir problem yol a\u00e7abilece\u011fi s\u00f6yleniyor. Kuzey Afrika \u00fclkelerinden Tunus ve Cezayir&#8217;de \u015fimdiden baz\u0131 ayd\u0131nlar Desertec projesini &#8220;yeni s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fin son \u00f6rne\u011fi&#8221; diye isimlendirdiler. &#8220;\u00c7al\u0131nmam\u0131\u015f bir tek g\u00fcne\u015fimiz kalm\u0131\u015ft\u0131&#8221; c\u00fcmlesiyle muhalif bir duru\u015f sergileyenler de var.&nbsp;<strong>&#8220;G\u00dcNEY&#8221;\u0130N \u015e\u00dcPHELER\u0130&nbsp;<\/strong>&#8220;Akdeniz Yorgunlu\u011fu&#8221;nun d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc sebebi ise, b\u00f6lge \u00fclkelerinin y\u00f6netimlerinin i\u015flerine kar\u0131\u015f\u0131lmas\u0131ndan hazzetmemeleri. Geleneksel olarak AB, i\u015f birli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerdeki sivil toplum kurulu\u015flar\u0131yla diyalog kurmakta oldu\u011fundan ve demokratik olmayan rejimlerde, yabanc\u0131larla i\u015f birli\u011fi yapan &#8220;h\u00fck\u00fcmetin kontrol\u00fc d\u0131\u015f\u0131ndaki&#8221; kurulu\u015flara s\u0131cak bak\u0131lmad\u0131\u011f\u0131ndan, &#8220;G\u00fcney&#8221; \u00fclkelerinin \u00e7o\u011funda Avrupa merkezli giri\u015fimlere kar\u015f\u0131 h\u00e2l\u00e2 \u015f\u00fcpheyle yakla\u015f\u0131l\u0131yor. \u0130\u00e7inde bulunduklar\u0131 ekonomik kriz sebebiyle, Yunanistan&#8217;a bile yard\u0131m etmekte zorlanan AB&#8217;nin zengin \u00fclkelerinin, kurumsalla\u015fmas\u0131n\u0131 tamamlayan Akdeniz \u0130\u00e7in Birlik Projesine yeterince kaynak aktarmad\u0131klar\u0131 da ortada. Petrol zengini Arap \u00fclkelerinden gelmesi planlanan destek ise hen\u00fcz istenilen miktarda gelmedi. Bu durumda AB&#8217;nin \u00e7ok sevdi\u011fi tabirle &#8220;G\u00fcneyli ortaklar&#8221;, bir s\u00fcre daha kendi bildiklerini yap\u0131p, kendi ba\u015flar\u0131n\u0131n \u00e7aresine bakmaya devam edecekler.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Nicholas Sarkozy, T\u00fcrkiye&#8217;yi AB&#8217;nin d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakabilmek i\u00e7in Almanya Ba\u015fbakan\u0131 Angela Merkel&#8217;i de yan\u0131na alarak, 2008 y\u0131l\u0131nda &#8220;Akdeniz \u0130\u00e7in Birlik Projesi&#8221;ni ortaya atm\u0131\u015ft\u0131. (Foto\u011fraf:\u2008AA\u2008Ar\u015fiv)&nbsp;Avrupa Birli\u011fi&#8217;nin &#8220;Akdeniz i\u00e7in Birlik&#8221; projesinin orta\u011f\u0131 olan 43 temsilci, 21 Ocak 2010&#8217;da Barselona&#8217;da bir araya gelerek, Avrupa-Akdeniz B\u00f6lgesel ve Yerel Meclisi&#8217;nin ilk toplant\u0131s\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Nicholas Sarkozy&#8217;nin -esas olarak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14479,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-983","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/983","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=983"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/983\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/14479"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=983"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=983"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=983"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}