{"id":906,"date":"2009-09-08T10:32:05","date_gmt":"2009-09-08T07:32:05","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=906"},"modified":"2024-03-08T10:06:29","modified_gmt":"2024-03-08T07:06:29","slug":"natonun-afganistandaki-prestij-imtihani-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=906","title":{"rendered":"NATO’nun Afganistan’daki prestij imtihan\u0131 (08.09.2009) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"

NATO’nun Afganistan’daki Uluslararas\u0131 G\u00fcvenlik Yard\u0131m Kuvveti’nin (ISAF) Komutan\u0131 General Stanley McChyrstal, stratejik de\u011ferlendirme raporunu 31 A\u011fustosta amirlerine sundu. ABD’nin Merkezi Kuvvetler Komutan\u0131 General David Petraeus ve NATO M\u00fc\u015fterek Kuvvetler Komutan\u0131 General Egon Ramms taraf\u0131ndan son \u015feklinin verilmesinden sonra s\u00f6z konusu rapor NATO Genel Sekreterine ve ABD Savunma Bakan\u0131na sunulacak. Rapor, NATO’nun Afganistan’a ili\u015fkin kapsaml\u0131 Stratejik-Siyasi-Askeri Plan’\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flayacak. Yani, 2003’te ISAF’\u0131n komutas\u0131n\u0131 devralan NATO’nun g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeyle ilgili kapsaml\u0131 bir stratejisi hen\u00fcz yok. NATO’nun Afganistan’da plans\u0131z, programs\u0131z, tamamen el yordam\u0131yla hareket etti\u011finin en \u00e7arp\u0131c\u0131 ispat\u0131, NATO generalinin stratejik de\u011ferlendirmesini sunduktan \u00fc\u00e7 g\u00fcn sonra NATO u\u00e7aklar\u0131n\u0131n Taliban’a kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir harekatta \u00e7o\u011fu kad\u0131n ve \u00e7ocuklardan olu\u015fan 60 sivil Afganl\u0131y\u0131 bombalayarak \u00f6ld\u00fcrmeleri.BATA\u011eA SAPLANIYOR <\/strong>Asker\u00ee operasyonlar\u0131n bir stratejik amac\u0131, hedefi ve ba\u015far\u0131 kriterleri vard\u0131r. O hedeflere ve ba\u015far\u0131 kriterlerine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131zda operasyon sona erer. Alt\u0131 y\u0131ld\u0131r Afganistan’da bulunan NATO komutanlar\u0131 neden bu b\u00f6lgede bulunduklar\u0131n\u0131 bilmedikleri gibi, hangi hedeflere ula\u015ft\u0131klar\u0131nda g\u00f6revlerinin sona erece\u011fini de bilmiyorlar. So\u011fuk Sava\u015f r\u00fczgarlar\u0131n\u0131n en sert esti\u011fi d\u00f6nemlerde bile prestijinden hi\u00e7bir \u015fey kaybetmeyen \u0130ttifak, Afganistan’da her ge\u00e7en g\u00fcn biraz daha bata\u011fa saplan\u0131yor. NATO u\u00e7aklar\u0131n\u0131n hava sald\u0131r\u0131lar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden verilen sivil kay\u0131plardan dolay\u0131 Afgan halk\u0131n\u0131n \u0130ttifak’a duydu\u011fu g\u00fcvende ciddi bir azalma var. NATO’nun g\u00f6reve ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 2003 y\u0131l\u0131nda bitme noktas\u0131na gelen Taliban, NATO’nun komuta y\u0131llar\u0131 boyunca yeniden eski g\u00fcc\u00fcne kavu\u015fmu\u015f durumda. B\u00f6yle bir ortamda, Avrupa \u00fclkelerindeki demokratik kamuoyu ve siyasi partilerin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc de, NATO’nun Afganistan g\u00f6revini ciddi bi\u00e7imde mercek alt\u0131na alarak, operasyonun alt\u0131 y\u0131lda hangi a\u015famaya geldi\u011fini sorgulamaya ba\u015flad\u0131. 2003 A\u011fustosunda ISAF’\u0131n kumanda, koordinasyon ve kuvvet planlamas\u0131 g\u00f6revlerini devralan NATO, \u00f6nceleri sadece Kabil ve \u00e7evresinin g\u00fcvenli\u011finden sorumluyken, Ekim 2003’ten itibaren t\u00fcm Afganistan’dan sorumlu hale getirildi. NATO g\u00f6revi, Aral\u0131k 2003’te kuzeydeki Kunduz b\u00f6lgesine; \u015eubat 2005’ten itibaren bat\u0131daki Herat, Farah, Gor ve Bagdis b\u00f6lgelerine; Aral\u0131k 2005’ten itibaren de g\u00fcneydeki, Daykundi, Helmand, Kandahar, Nimroz, Uruzgan ve Zabul b\u00f6lgelerine; Ekim 2006’da da Do\u011fu Afganistan’a geni\u015fletildi. Bu geni\u015flemelerle, evvelce ABD’nin komutas\u0131nda bulunan B\u00f6lgesel Yeniden \u0130mar Tak\u0131mlar\u0131n\u0131n (PRT) komutas\u0131 NATO’ya ge\u00e7mi\u015f oldu. Bu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde, ba\u015flang\u0131\u00e7ta say\u0131s\u0131 10.000 olan NATO askeri say\u0131s\u0131 da 20.000’e ula\u015ft\u0131. Afganistan’a tamamen yay\u0131lan NATO’nun bu \u00fclkedeki ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 sorgulamaya kalkt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda NATO yetkilileri ya da Afganistan misyonuyla ilgili diplomat ve askerler derhal \u0130ttifak’\u0131n ne kadar da ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011funu anlatmaya ba\u015fl\u0131yorlar. NATO’nun resm\u00ee internet sayfas\u0131 da “ba\u015far\u0131 hik\u00e2yeleri” ve “bu ba\u015far\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 yolunda” Afganistan’da verilen kay\u0131p ilanlar\u0131yla dolu. NATO’nun propaganda sitesi o kadar net bi\u00e7imde yans\u0131t\u0131yor ki Afganistan’daki durumu, 60 sivilin hayat\u0131na mal olan bombard\u0131manla ilgili “konunun ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131”yla ilgili iki paragrafl\u0131k bir yaz\u0131ya ve “l\u00fczumsuz insan kayb\u0131ndan dolay\u0131 duyduklar\u0131 \u00fcz\u00fcnt\u00fc”ye bile yer vermi\u015fler(!) BEL\u0130RS\u0130ZL\u0130KLER <\/strong>K\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerinde bakarsan\u0131z, ger\u00e7ekten de NATO alt\u0131 y\u0131ld\u0131r kendisine verilen g\u00f6revleri b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yerine getirmi\u015f. \u0130ttifak’\u0131n temel g\u00f6revi Afgan makamlar\u0131n\u0131n h\u00fck\u00fcmet etme g\u00fcc\u00fcn\u00fcn t\u00fcm Afganistan’a yay\u0131lmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak. Bu \u00e7er\u00e7evede NATO, etkin ve sayg\u0131n bir devlet otoritesinin kurulmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flarken, \u00fclkenin yeniden imar\u0131na da yard\u0131mc\u0131 olmay\u0131 da g\u00f6rev olarak \u00fcstlenmi\u015f. \u0130ki hafta \u00f6nce yap\u0131lan ve oy say\u0131m\u0131 hen\u00fcz tamamlanamayan devlet ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7iminin ger\u00e7ekle\u015ftirilebilmi\u015f olmas\u0131 bile ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir ba\u015far\u0131 say\u0131labilir. Di\u011fer taraftan NATO Afgan Milli G\u00fcvenlik Kuvvetleri ile birlikte \u00fclkenin her yerinde g\u00fcvenli\u011fi ve istikrar\u0131 sa\u011flama operasyonlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiriyor; Afganistan Milli Ordusu’nun ve Afganistan Milli Polisi’nin olu\u015fturulmas\u0131na ve e\u011fitilmesine yard\u0131mc\u0131 oluyor; yasa d\u0131\u015f\u0131 yollardan silahlanm\u0131\u015f gruplar\u0131n (bunlar\u0131n \u00e7o\u011fu kalabal\u0131k a\u015firetler) silahlardan ar\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131na katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor; Afgan ordusuna ait cephanelikleri koruyor; Afganistan’\u0131n yeniden imar\u0131 i\u00e7in gerekli g\u00fcvenlik altyap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor; insani yard\u0131mlar yap\u0131yor ve uyu\u015fturucu ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile m\u00fccadele ediyor. Ger\u00e7ekten de “k\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerinde” b\u00fct\u00fcn bu i\u015fleri ger\u00e7ekle\u015ftiren NATO, alt\u0131 y\u0131l\u0131 kendi komutas\u0131nda ge\u00e7en 8 y\u0131ll\u0131k Afganistan i\u015fgali sonucunda Taliban’\u0131n h\u00e2l\u00e2 nas\u0131l olup da eleman toplayabildi\u011fini, El Kaide’nin h\u00e2l\u00e2 nas\u0131l Afganistan’\u0131 ana \u00fcss\u00fc olarak kullanabildi\u011fini a\u00e7\u0131klayam\u0131yor. Dahas\u0131, NATO’nun g\u00f6revinin ne zaman sona erece\u011fi, hangi hedeflere tam olarak ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde ba\u015far\u0131l\u0131 olundu\u011fu kanaatine ula\u015f\u0131laca\u011f\u0131 da resmi bir belgede yer alm\u0131yor. Afganistan NATO’nun ne co\u011frafi faaliyet alan\u0131 ne de g\u00f6rev alan\u0131 i\u00e7indeydi. \u0130ttifak, kendi kurucu antla\u015fmas\u0131 (Kuzey Atlantik Antla\u015fmas\u0131) ve stratejik konsept belgelerine tamamen ayk\u0131r\u0131 bir \u015fekilde, bu i\u015fle ilgili olan herkesin \u00e7ok iyi bildi\u011fi gibi, s\u0131rf Bush y\u00f6netimi \u0131srar etti\u011fi i\u00e7in Afganistan’a girdi ve bata\u011fa sapland\u0131. NATO Afganistan operasyonuna ba\u015flarken \u00e7ok yerinde bir ad\u0131m atabilir ve \u0130ttifak’\u0131n bundan b\u00f6yle Atlantik-Avrupa eksenli bir savunma \u00f6rg\u00fct\u00fc olman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra “k\u00fcresel bir g\u00fcvenlik \u00f6rg\u00fct\u00fc” olaca\u011f\u0131 da ifade edilebilirdi. Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn sa\u011flanabilmesi i\u00e7in, Avrupa k\u0131tas\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndan yeni \u00fcyelerin davet edilmesi de dahil \u00f6nemli altyap\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131labilirdi. Afganistan bu k\u00fcresel g\u00fcvenlik \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn ilk \u00f6nemli misyonu olarak ele al\u0131n\u0131r ve Rusya’dan \u00c7in’e bir\u00e7ok \u00fclkenin katk\u0131s\u0131yla \u00fclke \u00e7oktan istikrara kavu\u015fturulurdu. NATO bunlar\u0131n hi\u00e7birini yapmad\u0131. Afganistan’da Amerikan y\u00f6netiminin -\u00e7o\u011fu yanl\u0131\u015f- kararlar\u0131n\u0131n uygulay\u0131c\u0131s\u0131, destek\u00e7isi, \u00e7o\u011fu zaman da maalesef ta\u015feronu oldu. DE\u011e\u0130\u015eEN M\u0130SYON… <\/strong>Afganistan operasyonu, NATO’nun kendi misyonuna, ama\u00e7lar\u0131na ve varl\u0131k sebebine yabanc\u0131la\u015fma misyonu olmu\u015ftur. D\u00fcnyan\u0131n tart\u0131\u015fmas\u0131z en prestijli savunma \u00f6rg\u00fct\u00fc, Afganistan’daki faaliyetleri sebebiyle uluslararas\u0131 kamuoyu nezdindeki a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybetme tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r. Dar alana s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f sivil ve asker teknokratlar, kendi kendilerine bi\u00e7tikleri “ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir” ama\u00e7lara ula\u015ft\u0131klar\u0131 i\u00e7in ne kadar ba\u015far\u0131l\u0131 olduklar\u0131n\u0131 anlat\u0131p dursunlar. Afganistan’daki b\u00fcy\u00fck resme bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bir ba\u015far\u0131dan s\u00f6z edemiyoruz. NATO ya k\u00fcresel g\u00fcvenlik \u00f6rg\u00fct\u00fc olmak i\u00e7in ciddi ad\u0131mlar\u0131 geciktirmeden atmaya ba\u015flamal\u0131 ya da Afganistan defterini kapay\u0131p, Atlantik-Avrupa b\u00f6lgesindeki k\u0131\u015flalar\u0131na geri d\u00f6nmeli.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

NATO’nun Afganistan’daki Uluslararas\u0131 G\u00fcvenlik Yard\u0131m Kuvveti’nin (ISAF) Komutan\u0131 General Stanley McChyrstal, stratejik de\u011ferlendirme raporunu 31 A\u011fustosta amirlerine sundu. ABD’nin Merkezi Kuvvetler Komutan\u0131 General David Petraeus ve NATO M\u00fc\u015fterek Kuvvetler Komutan\u0131 General Egon Ramms taraf\u0131ndan son \u015feklinin verilmesinden sonra s\u00f6z konusu rapor NATO Genel Sekreterine ve ABD Savunma Bakan\u0131na sunulacak. Rapor, NATO’nun Afganistan’a ili\u015fkin kapsaml\u0131 Stratejik-Siyasi-Askeri […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13865,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-906","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/906","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=906"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/906\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13865"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=906"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=906"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=906"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}