{"id":7435,"date":"2023-10-08T13:29:47","date_gmt":"2023-10-08T10:29:47","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=7435"},"modified":"2024-03-06T13:47:33","modified_gmt":"2024-03-06T10:47:33","slug":"terorle-mucadele-ve-mesru-mudafaa-turkiye-gazetesi-08-10-2023","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=7435","title":{"rendered":"Ter\u00f6rle M\u00fccadele ve Me\u015fru M\u00fcdafaa &#8211; T\u00fcrkiye Gazetesi (08.10.2023)"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde ter\u00f6r eylemleri ger\u00e7ekle\u015ftirmek isteyenleri etkisizle\u015ftirmek veya eylemi ger\u00e7ekle\u015ftiren ter\u00f6ristleri yakalay\u0131p, yarg\u0131 \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131karmak devletin kolluk kuvvetlerinin g\u00f6revidir.<\/p>\n<p>Bu g\u00f6rev i\u00e7 hukukta tan\u0131mlanm\u0131\u015f yetkiler do\u011frultusunda icra edilir. T\u00fcrkiye i\u00e7inde eylem ger\u00e7ekle\u015ftirmekle birlikte yurt d\u0131\u015f\u0131ndan y\u00f6nlendirilen ve T\u00fcrkiye topraklar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda bar\u0131nanlara kar\u015f\u0131 nas\u0131l bir tutum sergilenece\u011fi hususu ise hem i\u00e7 hukukumuzda hem de uluslararas\u0131 hukukta d\u00fczenlenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Anayasa TBMM taraf\u0131ndan verilen yetkiyle, T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetlerinin s\u0131n\u0131r \u00f6tesi harek\u00e2t yapabilmesine imk\u00e2n vermektedir. Keza Mill\u00ee istihbarat Te\u015fkilat\u0131 Kanunu da, te\u015fkilat\u0131n yurt d\u0131\u015f\u0131nda ter\u00f6ristlere kar\u015f\u0131 operasyon d\u00fczenleyebilmesinin i\u00e7 hukuktaki dayana\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Uluslararas\u0131 hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise ter\u00f6rle, bir \u00fclkenin kendi topraklar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda m\u00fccadelesinin genellikle dayand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mesnet Birle\u015fmi\u015f Milletler Antla\u015fmas\u0131&#8217;n\u0131n 51. maddesindeki me\u015fru m\u00fcdafaa mefhumudur. S\u00f6z konusu maddede lafzen sadece bir devletin di\u011ferine silahl\u0131 kuvvetleriyle sald\u0131r\u0131s\u0131 d\u00fczenlenmi\u015f gibi dursa da zaman i\u00e7inde devlet d\u0131\u015f\u0131 akt\u00f6rler taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilen ter\u00f6r eylemlerinin de m\u00fcnferit ya da m\u00fc\u015fterek me\u015fru m\u00fcdafaa hakk\u0131 do\u011furaca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde doktrin olu\u015fmu\u015ftur. Hatta 51. maddeye at\u0131f yapmak suretiyle m\u00fcttefiklere yap\u0131labilecek bir sald\u0131r\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fc\u015fterek me\u015fru m\u00fcdafaay\u0131 d\u00fczenlemi\u015f olan NATO Antla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n 5. maddesi tarihte bir kez, o da 11 Eyl\u00fcl 2001&#8217;de ABD&#8217;ye kar\u015f\u0131 El Kaide taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilen ter\u00f6r sald\u0131r\u0131lar\u0131 neticesinde i\u015fletilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu noktada, uluslararas\u0131 hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan iki \u00f6nemli tart\u0131\u015fma mevcut olup, s\u0131n\u0131r \u00f6tesi operasyonlar 51. maddeden ne\u015fet eden me\u015fru m\u00fcdafaa hakk\u0131na dayan\u0131yorsa bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n geldi\u011fi hukuksal neticeler \u00e7ok iyi et\u00fcd edilmelidir.<\/p>\n<p>Birinci tart\u0131\u015fma, me\u015fru m\u00fcdafaa operasyonunun zamanlamas\u0131 ve s\u00fcresiyle ilgilidir. 51. maddede a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde, ilk anda kendini savunan devletin daha sonra meseleyi Birle\u015fmi\u015f Milletlere ta\u015f\u0131mas\u0131 gereklili\u011fi yazmaktad\u0131r. Kendisine y\u00f6nelmi\u015f ter\u00f6r sald\u0131r\u0131lar\u0131 sebebiyle, s\u0131n\u0131r \u00f6tesi harek\u00e2t d\u00fczenleyen devletlerin, harek\u00e2t devam ederken konuyu BM makamlar\u0131na bildirmesi ne kadar gereklidir? Devletlerden kaynaklanan silahl\u0131 sald\u0131r\u0131larla, devlet d\u0131\u015f\u0131 akt\u00f6rlerin ter\u00f6r eylemleri ve bunlara mukabele y\u00f6ntemleri aras\u0131nda elbette farkl\u0131l\u0131k vard\u0131r. Ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerine devlet gibi muamele yap\u0131lmaz, gere\u011fi neyse o yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130kinci tart\u0131\u015fma ise, \u00f6nleyici me\u015fru m\u00fcdafaa kavram\u0131 \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. Bir devletin, kendisine y\u00f6nelmi\u015f pek yak\u0131n ve ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir sald\u0131r\u0131y\u0131 \u00f6nlemek maksad\u0131yla, sald\u0131rgan\u0131 \u00f6nleyecek bir operasyon yapmas\u0131 konusunda ciddi bir k\u00fclliyat olu\u015fmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Bu operasyonun s\u00fcresi, kapsam\u0131, orant\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 gibi hususlar son 20 y\u0131ld\u0131r yo\u011fun \u015fekilde tart\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleriyle m\u00fccadelesinde, bundan \u00f6nce say\u0131s\u0131z defalar oldu\u011fu gibi, bundan sonra da s\u0131n\u0131r \u00f6tesi operasyonlar ger\u00e7ekle\u015ftirmesinin me\u015fruiyetini kimse sorgulayamaz. Ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerinin bilhassa Suriye ve Irak b\u00f6lgelerinde yok edilmeleriyle ilgili BM G\u00fcvenlik Konseyi kararlar\u0131 da mevcuttur. Ter\u00f6rle m\u00fccadelede T\u00fcrkiye&#8217;nin de kabul etti\u011fi ve bir s\u00fcredir etkili \u015fekilde uygulad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6ntem, &#8220;bul, vur, yok et&#8221; \u015feklinde \u00f6zetlenebilecek proaktif y\u00f6ntemdir. Bu y\u00f6ntemin \u00f6z\u00fcnde, ter\u00f6ristin sald\u0131r\u0131 yapmas\u0131 beklenip, ondan sonra kar\u015f\u0131l\u0131k vermek yerine, ter\u00f6ristin s\u00fcrekli bir tehdit olu\u015fturdu\u011fu ger\u00e7e\u011finden hareketle, s\u00fcrekli me\u015fru m\u00fcdafaa durumunda bulunmak anlay\u0131\u015f\u0131 yatar. Yani, ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleri T\u00fcrkiye i\u00e7in tehdit olu\u015fturduklar\u0131 s\u00fcrece, yeni bir eylem ger\u00e7ekle\u015ftirmeleri beklenmeksizin, me\u015fru birer hedeftir.<\/p>\n<p>Suriye ve Irak topraklar\u0131n\u0131n ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerinden tamamen temizlenmesi i\u00e7in bu iki \u00fclke h\u00fck\u00fcmetlerinin de T\u00fcrkiye ile i\u015f birli\u011fi yapmalar\u0131 gerekir. Suriye&#8217;yle normalle\u015fme s\u00fcrecinin ter\u00f6rle m\u00fccadele bahsi olmadan y\u00fcr\u00fcmeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Suriye&#8217;de bar\u0131nan ter\u00f6r gruplar\u0131na kar\u015f\u0131 bu devletle ortak m\u00fccadelenin yollar\u0131 aranmal\u0131d\u0131r. \u00dclkenin petrol alanlar\u0131n\u0131 da i\u00e7eren neredeyse yar\u0131s\u0131n\u0131 kontrol eden PKK-YPG ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc \u015eam i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir tehdittir. Buna ra\u011fmen Suriye i\u015f birli\u011fine yana\u015fmazsa, T\u00fcrkiye yine me\u015fru haklar\u0131na dayanarak gerekeni yapar. Di\u011fer yandan Irak&#8217;taki ter\u00f6r yap\u0131lar\u0131n\u0131n k\u00f6klerinin kaz\u0131nmas\u0131 i\u00e7in her zamankinden daha uygun bir zemin bulunmaktad\u0131r. Irak h\u00fck\u00fcmeti g\u00fcvenlik konusunda T\u00fcrkiye ile i\u015f birli\u011fine haz\u0131r olduklar\u0131n\u0131n sinyallerini vermektedir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin g\u00fcney s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n \u00f6tesindeki ter\u00f6rle m\u00fccadelesinde \u00f6n\u00fcndeki engellerden biri NATO m\u00fcttefiki ABD&#8217;dir.<\/p>\n<p>Son harek\u00e2t s\u0131ras\u0131nda bir T\u00fcrk S\u0130HA&#8217;s\u0131n\u0131n ABD F-16&#8217;s\u0131 taraf\u0131ndan d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi \u00f6rne\u011finde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, ter\u00f6r inlerinin hemen yanlar\u0131na kurduklar\u0131 \u00fcsleriyle \u00e2deta onlara kalkan vazifesi g\u00f6ren ABD silahl\u0131 kuvvetlerinin buna benzer engellemelerine ra\u011fmen T\u00fcrkiye&#8217;nin ter\u00f6rle proaktif m\u00fccadelesi daha etkili ve sonu\u00e7 al\u0131c\u0131 \u015fekilde s\u00fcrecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde ter\u00f6r eylemleri ger\u00e7ekle\u015ftirmek isteyenleri etkisizle\u015ftirmek veya eylemi ger\u00e7ekle\u015ftiren ter\u00f6ristleri yakalay\u0131p, yarg\u0131 \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131karmak devletin kolluk kuvvetlerinin g\u00f6revidir. Bu g\u00f6rev i\u00e7 hukukta tan\u0131mlanm\u0131\u015f yetkiler do\u011frultusunda icra edilir. T\u00fcrkiye i\u00e7inde eylem ger\u00e7ekle\u015ftirmekle birlikte yurt d\u0131\u015f\u0131ndan y\u00f6nlendirilen ve T\u00fcrkiye topraklar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda bar\u0131nanlara kar\u015f\u0131 nas\u0131l bir tutum sergilenece\u011fi hususu ise hem i\u00e7 hukukumuzda hem de uluslararas\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":11647,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-7435","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7435","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7435"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7435\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11647"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7435"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7435"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7435"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}