Vize Konusu Nas\u0131l Bu H\u00e2le Geldi?<\/p>\n
“\u00d6n\u00fcm\u00fczde \u00fc\u00e7 a\u015fama var. Birincisi bug\u00fcnden ba\u015flayacak olan psikolojik devrim a\u015famas\u0131d\u0131r. Alg\u0131lar de\u011fi\u015fecek, vize serbestisi ile T\u00fcrkiye ve AB halklar\u0131 aras\u0131nda ileti\u015fimde yeni d\u00f6nem ba\u015flayacak. \u0130kinci a\u015famada, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 3-3,5 y\u0131l boyunca kurumlar aras\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalar h\u0131zlanacak ve kapasitemiz artacak. En \u00f6nemlisi ise uzun vadede T\u00fcrkiye ve Avrupa halklar\u0131, yo\u011fun bir etkile\u015fim i\u00e7ine girecekler.”<\/p>\n
Kula\u011fa ho\u015f geliyor de\u011fil mi?<\/p>\n
Bu s\u00f6zler 16 Aral\u0131k 2013’te Vize Serbestisi Diyalo\u011fu Mutabakat Metni ve Geri Kabul Anla\u015fmas\u0131’m -t\u00fcm ikazlara ra\u011fmen- imzalayan d\u00f6nemin d\u0131\u015fi\u015fleri bakan\u0131na ait. O zamanki itirazlar\u0131m\u0131z\u0131 ve ikazlar\u0131m\u0131z\u0131 \u00fc\u00e7 ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda sunuyorum:<\/p>\n
1- T\u00fcrkiye, b\u0131rak\u0131n vize serbestisini Ankara Anla\u015fmas\u0131 ve onun tabii neticesi olan g\u00fcmr\u00fck birli\u011fi sebebiyle vatanda\u015flar\u0131n\u0131n serbest dola\u015f\u0131m hakk\u0131na sahip olmas\u0131 gereken, AB ile m\u00fczakereler y\u00fcr\u00fcten bir aday \u00fclkedir.<\/p>\n
2- Vizelerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131yla, geri kabul anla\u015fmas\u0131 aras\u0131nda hi\u00e7bir ili\u015fki yoktur ve Br\u00fcksel’in bask\u0131lar\u0131na ra\u011fmen b\u00f6yle bir ili\u015fki kurulmamal\u0131d\u0131r. Geri kabul anla\u015fmas\u0131na imza atmak T\u00fcrkiye’yi bir “g\u00f6\u00e7men kamp\u0131” h\u00e2line getirir. AB’nin tek derdi kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 korumakt\u0131r.<\/p>\n
3- AB’nin T\u00fcrkiye’yi \u00fcye almak gibi bir niyeti olmad\u0131\u011f\u0131ndan, hi\u00e7bir AB devletinin kendi kamuoylar\u0131 \u00fczerinde T\u00fcrkiye lehine bir kamu diplomasisi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 y\u00fcr\u00fctmesini beklememek gerekir. Aksi hayalciliktir.<\/p>\n
Aradan neredeyse 10 y\u0131l ge\u00e7ti. Tablo ortada.<\/p>\n
D\u00f6nemin d\u0131\u015fi\u015fleri bakan\u0131n\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclerinin hi\u00e7biri tutmam\u0131\u015f. Alg\u0131lar olumlu y\u00f6nde de\u011fi\u015fmemi\u015f, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ileti\u015fimde yeni d\u00f6nem ba\u015flamam\u0131\u015f, kurumlar aras\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar h\u0131zlanmam\u0131\u015f, T\u00fcrkiye ve AB yo\u011fun bir etkile\u015fim i\u00e7ine girmemi\u015fler.<\/p>\n
Dahas\u0131 anla\u015fman\u0131n i\u00e7inde “vize serbestisi” yani vizelerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ifadesi ge\u00e7mesine ra\u011fmen AB taraf\u0131 sadece birka\u00e7 ay i\u00e7inde su koyuvermi\u015f ve “vize kolayl\u0131\u011f\u0131ndan” s\u00f6z eder olmu\u015f. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, Br\u00fcksel T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131na vizesiz seyahat imk\u00e2n\u0131 vermek yerine, vize alma s\u00fcrecini h\u0131zland\u0131rmay\u0131 teklif etmi\u015f.<\/p>\n
Bu tuhaf vaziyete, “s\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fc tutun ve 2015 sonuna kadar vizeleri tamamen kald\u0131r\u0131n” tepkisi sert \u015fekilde konulsayd\u0131 ke\u015fke. Yap\u0131lmad\u0131. AB taraf\u0131 daha da ileri giderek T\u00fcrkiye’yi insan haklar\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler alan\u0131nda “verdi\u011fi s\u00f6zleri tutmamakla” itham etmeye ba\u015flad\u0131. 17-25 Aral\u0131k kumpas\u0131n\u0131n zamanlamas\u0131, s\u00f6z konusu anla\u015fmadan bir g\u00fcn sonra olmas\u0131 sebebiyle de manidard\u0131r. Gereksiz olmas\u0131na ra\u011fmen, vizelerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 geri kabul anla\u015fmas\u0131na endekslenmi\u015fken, bir de T\u00fcrkiye’nin ter\u00f6rle m\u00fccadelesine sekte vuracak talepler gelmeye ba\u015flad\u0131. AB taraf\u0131 bu kadarla da kalmad\u0131. Avrupa Parlamentosu ald\u0131\u011f\u0131 bir kararla, “T\u00fcrkiye, K\u0131br\u0131s Cumhuriyetini [kararda bu \u015fekilde ifade edilen G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Kesimi’dir] tan\u0131mad\u0131k\u00e7a vize serbestisi s\u00fcrecinin i\u015fletilmemesini” istedi.<\/p>\n
Takip eden d\u00f6nemde, “vize diyalo\u011fu”, “pozitif g\u00fcndem” gibi isimler alt\u0131nda AB konuyu iyice suland\u0131rd\u0131. T\u00fcrkiye’deki m\u00fcltecilerin say\u0131s\u0131 katlanarak artarken, ter\u00f6r sald\u0131r\u0131lar\u0131, 15 Temmuz darbe giri\u015fimi, COVID-19 salg\u0131n\u0131 gibi durumlar\u0131 da kendi tutumunu me\u015frula\u015ft\u0131rmak i\u00e7in kullanan AB, nihayet T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131na vizeyi en erken 3 ayda vermeye, ba\u015fvurular\u0131n \u00e7o\u011funu da reddetmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n
10 y\u0131l evvel vizelerin tamamen kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yola \u00e7\u0131kan T\u00fcrkiye, bug\u00fcn vizelerin daha \u00e7abuk verilmesine odaklanm\u0131\u015f durumda.<\/p>\n
G\u00f6mle\u011fin ilk d\u00fc\u011fmesini yanl\u0131\u015f ilikleyerek bizi bu \u00e7\u0131kmaza sokanlar\u0131n sorumlulu\u011fu elbette unutulmayacak. Ama o konuyu bir kenara b\u0131rak\u0131p ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fine bakal\u0131m. \u0130ki \u00f6nerim var:<\/p>\n
Birincisi, T\u00fcrkiye AB’ye bir bildirimde bulunarak “AB taraf\u0131 vize konusunda gere\u011fini yerine getirmedi\u011fi takdirde, s\u00f6z konusu anla\u015fmadan 1 ay i\u00e7inde \u00e7ekilece\u011fini” ifade etmeli. Zaten D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n resm\u00ee internet sayfas\u0131nda yer alan Vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n Schengen Alan\u0131na Vizesiz Seyahati \/ S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular ba\u015fl\u0131kl\u0131 belgede, “Vize diyalog s\u00fcrecinin \u00f6ng\u00f6r\u00fclen s\u00fcre i\u00e7erisinde vize muafiyeti ile sonu\u00e7lanmamas\u0131 h\u00e2linde, Anla\u015fman\u0131n taraf\u0131m\u0131zdan tek tarafl\u0131 feshi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr (24. madde). Bu konudaki tutumumuz net bir bi\u00e7imde AB taraf\u0131na bildirilerek kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r” c\u00fcmlesi yer almakta. Madem \u00f6yle, gere\u011fini yapmak i\u00e7in daha fazla beklememek laz\u0131m.<\/p>\n
\u0130kinci \u00f6nerim, T\u00fcrkiye-AB ili\u015fkilerinin mukadderat\u0131na dair kapsaml\u0131 bir toplant\u0131n\u0131n bir an \u00f6nce yap\u0131lmas\u0131. M\u00fctemadiyen dile getirdi\u011fimiz, “T\u00fcrkiye, AB’ye tam \u00fcyelik hedefini s\u00fcrd\u00fcrmektedir” c\u00fcmlesinin AB \u00fclkelerinde herhangi bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 kalmad\u0131. \u015eans\u00f6lye Merkel d\u00f6nemine ili\u015fkin ar\u015fivler kamuoyuna a\u00e7\u0131l\u0131nca g\u00f6r\u00fcld\u00fc ki, T\u00fcrkiye’nin AB \u00fcyeli\u011fini g\u00fcya destekler g\u00f6z\u00fcken Almanya, T\u00fcrkiye’nin m\u00fczakere s\u00fcrecini dahi sabote etmi\u015f.<\/p>\n
Mesleki varl\u0131k sebebini AB konusuna dayand\u0131ran bir avu\u00e7 ki\u015fi d\u0131\u015f\u0131nda T\u00fcrkiye’de rasyonel \/ ger\u00e7ek\u00e7i d\u0131\u015f politika perspektifine sahip hi\u00e7 kimse T\u00fcrkiye’nin AB’ye \u00fcye olaca\u011f\u0131 beklentisini art\u0131k ta\u015f\u0131m\u0131yor. Ba\u015fta G\u00fcmr\u00fck Birli\u011fi olmak \u00fczere, AB ile ili\u015fkilerde g\u00fcncellenmesi gereken \u00e7ok konu var. AB bilin\u00e7li olarak T\u00fcrkiye ile ili\u015fkileri son 5 y\u0131ld\u0131r “m\u00fclteciler-yard\u0131m” parantezine hapsetti. Bu cendereden art\u0131k kurtulmam\u0131z gerekiyor.<\/p>\n
AB’nin vize konusundaki d\u00fcr\u00fcst olmayan tutumu, di\u011fer konulardaki yakla\u015f\u0131mlar\u0131yla \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor. Ankara, Br\u00fcksel’in ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nda bug\u00fcne kadarkinden daha farkl\u0131 ad\u0131mlar atmay\u0131 g\u00fcndemine almal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Vize Konusu Nas\u0131l Bu H\u00e2le Geldi? “\u00d6n\u00fcm\u00fczde \u00fc\u00e7 a\u015fama var. Birincisi bug\u00fcnden ba\u015flayacak olan psikolojik devrim a\u015famas\u0131d\u0131r. Alg\u0131lar de\u011fi\u015fecek, vize serbestisi ile T\u00fcrkiye ve AB halklar\u0131 aras\u0131nda ileti\u015fimde yeni d\u00f6nem ba\u015flayacak. \u0130kinci a\u015famada, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 3-3,5 y\u0131l boyunca kurumlar aras\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalar h\u0131zlanacak ve kapasitemiz artacak. En \u00f6nemlisi ise uzun vadede T\u00fcrkiye ve Avrupa halklar\u0131, yo\u011fun bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":11756,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-7133","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7133","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7133"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7133\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11756"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7133"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7133"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7133"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}