{"id":6157,"date":"2022-07-03T07:46:34","date_gmt":"2022-07-03T04:46:34","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=6157"},"modified":"2024-03-06T16:54:33","modified_gmt":"2024-03-06T13:54:33","slug":"yeni-nato-stratejisi-turkiye-gazetesi03-07-2022","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=6157","title":{"rendered":"Yeni NATO Stratejisi &#8211; T\u00fcrkiye Gazetesi (03.07.2022)"},"content":{"rendered":"<div>NATO\u2019nun tarih\u00ee nitelikteki Madrid Zirvesi T\u00fcrkiye\u2019de daha \u00e7ok Finlandiya ve \u0130sve\u00e7\u2019in ittifaka \u00fcyeli\u011fi konusu \u00fczerinden tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Bu iki Nordik \u00fclkenin \u00fcyeli\u011fe al\u0131nmas\u0131 s\u00fcrecinin \u015fartl\u0131 olarak ba\u015flat\u0131lmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli olmakla birlikte Madrid Zirvesinin \u00f6nemini daha da art\u0131ran husus Yeni Stratejik Konsept\u2019in kabul edilmesiydi.<\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan \u00e7ok net ifadelerle ve defalarca a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hi\u00e7 teferruata girmeden \u00f6zetleyelim. Finlandiya, \u0130sve\u00e7 ve T\u00fcrkiye aras\u0131nda imzalanan mutabakat muht\u0131ras\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde T\u00fcrkiye bu iki \u00fclkenin -\u00fcyeli\u011fini de\u011fil- adayl\u0131k s\u00fcrecini engellemekten \u015fartl\u0131 olarak vazge\u00e7ti.&nbsp;<strong>Bu \u00fclkeler alt\u0131na imza att\u0131klar\u0131 metindeki taahh\u00fctleri yerine getirmezlerse, T\u00fcrkiye\u2019nin \u00fcyeli\u011fe giden yolu \u00fc\u00e7 ayr\u0131 noktada kapatmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn. Ankara bu \u00fclkelerin NATO\u2019ya kat\u0131l\u0131m senedine imza koymayabilir. H\u00fck\u00fbmet antla\u015fma metnini onaylanmak \u00fczere TBMM\u2019ye g\u00f6ndermeyebilir. TBMM bu antla\u015fmay\u0131 onaylamay\u0131 reddedebilir.<\/strong>&nbsp;Dolay\u0131s\u0131yla Finlandiya ve \u0130sve\u00e7\u2019in ittifaka \u00fcye olabilmek i\u00e7in epey \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve s\u00f6zlerini tutmalar\u0131 gerekiyor.<\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Yeni Stratejik Konsept\u2019te&nbsp;<strong>a\u00e7\u0131k kap\u0131<\/strong>&nbsp;siyasetinin devam etti\u011fi ifade ediliyor. B\u00f6ylece Rusya\u2019n\u0131n \u201ctehditleri\u201d kar\u015f\u0131s\u0131nda geri ad\u0131m at\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc sergileniyor. Hatta Ukrayna ve G\u00fcrcistan\u2019\u0131n \u00fcyeli\u011fiyle ilgili 2008\u2019de B\u00fckre\u015f Zirvesinde al\u0131nan karara at\u0131f bile var. Fakat stratejide \u00f6ylesine \u00e7arp\u0131c\u0131 bir c\u00fcmle var ki, esasen Putin\u2019in Ukrayna\u2019ya sald\u0131r\u0131 emrini verdi\u011fi 24 \u015eubat\u2019tan bu yana her \u015feyin k\u00f6kl\u00fc \u015fekilde de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6steriyor.<\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Bir \u00f6nceki stratejik konsept 2010 tarihliydi. 12 y\u0131l \u00f6nce onaylanan o belgede yaz\u0131lan her \u015fey basit bir c\u00fcmlenin etraf\u0131nda kurgulanm\u0131\u015ft\u0131:&nbsp;<strong>\u201cAvrupa-Atlantik alan\u0131nda bar\u0131\u015f vard\u0131r.\u201d<\/strong>&nbsp;2022 stratejik konseptinin alt\u0131nc\u0131 paragraf\u0131nda ise tek bir kelime de\u011fi\u015fikli\u011fiyle t\u00fcm stratejinin istikameti de\u011fi\u015ftirilmi\u015f durumda. Yeni stratejide,&nbsp;<strong>\u201cAvrupa-Atlantik alan\u0131nda bar\u0131\u015f yoktur\u201d<\/strong>&nbsp;deniliyor. Bar\u0131\u015f ortam\u0131n\u0131 ihlal eden ve huzuru bozan \u00fclkenin Rusya oldu\u011funun da alt\u0131 kal\u0131n \u00e7izgilerle \u00e7iziliyor. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, zirvenin kapan\u0131\u015f\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada \u201cArt\u0131k daha tehlikeli ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi zor bir d\u00fcnyada ya\u015f\u0131yoruz\u201d derken Rusya\u2019n\u0131n Avrupa\u2019daki istikrar\u0131 bozan, g\u00fcvenlik d\u00fczenini zedeleyen bir akt\u00f6r oldu\u011funu vurguluyordu. Rusya\u2019dan bahsedilen c\u00fcmlenin hemen ard\u0131ndan gelen \u201cM\u00fcttefiklerimizin egemenli\u011fine ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne y\u00f6nelik bir sald\u0131r\u0131 ihtimalini g\u00f6z ard\u0131 edemeyiz\u201d c\u00fcmlesiyle Stratejik Konsept\u2019te tehdidin Rusya\u2019dan beklendi\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmekte.<\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Madrid Zirvesi \u00f6ncesinde, son iki y\u0131ld\u0131r stratejik konsept tasla\u011f\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan uzmanlar grubu, NATO\u2019nun m\u00fc\u015fterek me\u015fru m\u00fcdafaa g\u00f6revine vurgu yapmakla birlikte, k\u00fcresel ba\u015fka tehditleri ve g\u00fcvenlik meselelerini de ittifak\u0131n \u00f6ncelikleri aras\u0131na sokmu\u015flard\u0131. Putin\u2019in sald\u0131r\u0131 emri bu tasla\u011f\u0131 anlams\u0131z k\u0131ld\u0131.&nbsp;<strong>Yeni Stratejik Konsept\u2019in ilk paragraf\u0131nda \u201cNATO\u2019nun esas maksad\u0131 ve en b\u00fcy\u00fck mesuliyeti m\u00fc\u015fterek m\u00fcdafaam\u0131z\u0131 bilumum istikametten gelebilecek bilumum tehditlere kar\u015f\u0131 teminat alt\u0131na almakt\u0131r\u201d denildikten sonra NATO\u2019nun her \u015feyden evvel bir \u201cM\u00fcdafaa \u0130ttifak\u0131\u201d oldu\u011fu ilan ediliyor.<\/strong>&nbsp;Bunu takip eden paragraflarda \u00f6nce m\u00fcttefiklerin ortak de\u011ferlerinden s\u00f6z edildikten sonra, NATO Antla\u015fmas\u0131n\u0131n be\u015finci maddesine \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir vurgu yap\u0131l\u0131yor.&nbsp;<strong>Bu \u00e7er\u00e7evede NATO\u2019nun \u00fc\u00e7 g\u00f6revi oldu\u011fu hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor: 1) Cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k ve m\u00fcdafaa; 2) Kriz \u00f6nleme ve kriz y\u00f6netimi; 3) \u0130\u015f birli\u011fine dayal\u0131 g\u00fcvenlik.<\/strong><\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Ba\u015ftaki k\u0131sa Rusya vurgusu yetersiz kald\u0131\u011f\u0131ndan Stratejik Konseptin sekizinci ve dokuzuncu maddeleri tamamen bu konuya ayr\u0131lm\u0131\u015f. Tevil gerektirmeyecek \u015fekilde NATO diyor ki<strong>; \u201cM\u00fcttefiklerin g\u00fcvenli\u011fine ve Avrupa-Atlantik alan\u0131ndaki bar\u0131\u015f ve istikrara d\u00f6n\u00fck en \u00f6nemli ve do\u011frudan tehdit Rusya Federasyonu\u2019dur.\u201d&nbsp;<\/strong>Ard\u0131ndan da, Rusya\u2019n\u0131n Kuzey Buz Denizi\u2019nden Akdeniz\u2019e kadar \u00e7ok geni\u015f bir co\u011frafyada n\u00fcfuz alanlar\u0131 kurmaya \u00e7al\u0131\u015farak ittifaka stratejik bir meydan okuma i\u00e7inde oldu\u011fu dile getiriliyor.&nbsp;<strong>Bu \u201cmeydan okumaya\u201d ra\u011fmen NATO\u2019nun Rusya\u2019yla bir \u00e7at\u0131\u015fmaya girmek ya da Rusya\u2019y\u0131 tehdit etmek gibi bir niyetinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n kaydedildi\u011fi belgede \u201cRusya\u2019n\u0131n tehditlerine ve hasmane eylemlerine birle\u015fmi\u015f ve sorumluluk duygusu i\u00e7inde kar\u015f\u0131l\u0131k verece\u011fiz\u201d deniliyor.<\/strong><\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Rusya gibi \u00c7in Halk Cumhuriyeti\u2019ne (\u00c7HC) iki paragraf ayr\u0131lan belgede, \u00c7in i\u00e7in \u201ctehdit\u201d kelimesi kullan\u0131lmamakla birlikte, \u00c7HC\u2019nin m\u00fcttefiklerin \u00e7\u0131karlar\u0131na ve de\u011ferlerine meydan okudu\u011fu, bu \u00fclke ile Rusya aras\u0131nda derinle\u015fen stratejik ortakl\u0131kla, kurallara dayal\u0131 uluslararas\u0131 d\u00fczenin alt\u0131n\u0131 oymaya d\u00f6n\u00fck te\u015febb\u00fcslere h\u0131z verdi\u011fi iddia ediliyor. &nbsp;<\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Belki de Putin, Ukrayna\u2019ya sald\u0131rmam\u0131\u015f ve \u201cn\u00fckleer silahlardan\u201d s\u00f6z etmemi\u015f olsayd\u0131 sadece birka\u00e7 c\u00fcmleyle Stratejik Konsept\u2019te yer alacak olan \u201cn\u00fckleer cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k\u201d konusu da bu belgenin en \u00f6ne \u00e7\u0131kan konular\u0131ndan biri h\u00e2line gelmi\u015f durumda.&nbsp;<strong>\u201c\u0130ttifak\u0131n ve bilhassa ABD\u2019nin n\u00fckleer kuvvetleri, ittifak\u0131n g\u00fcvenli\u011finin en \u00fcst seviyede garantisidir\u201d c\u00fcmlesinin ard\u0131ndan \u0130ngiltere ve Fransa\u2019n\u0131n n\u00fckleer silahlar\u0131n\u0131n da hem kendilerinin hem de ittifak\u0131n g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemin alt\u0131 \u00e7iziliyor.<\/strong><\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>Konsept\u2019in \u00f6nemli y\u00f6nlerinden biri de, T\u00fcrkiye\u2019nin y\u0131llard\u0131r s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gayretler neticesinde metne giren ter\u00f6rizmle m\u00fccadeleye dair ifadeler.&nbsp;<strong>Ter\u00f6ristleri cayd\u0131rmak ve ter\u00f6r eylemlerinden korunmak i\u00e7in 360 derece yakla\u015f\u0131m\u0131n yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z NATO\u2019nun \u00fc\u00e7 temel g\u00f6revinin tamamlay\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fu s\u00f6yleniyor.<\/strong><\/div>\n<div>&nbsp;<\/div>\n<div>So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n sona ermesinden bu yana ilk kez bir NATO belgesinde m\u00fcttefiklerin \u00e7\u0131karlar\u0131na y\u00f6nelik tehditlerden ve m\u00fcttefiklerin savunulmas\u0131ndan bu kadar \u00e7ok bahsediliyor. Belli ki, NATO \u00fclkeleri daha b\u00fcy\u00fck bir hesapla\u015fman\u0131n yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 seziyorlar\u2026<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NATO\u2019nun tarih\u00ee nitelikteki Madrid Zirvesi T\u00fcrkiye\u2019de daha \u00e7ok Finlandiya ve \u0130sve\u00e7\u2019in ittifaka \u00fcyeli\u011fi konusu \u00fczerinden tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Bu iki Nordik \u00fclkenin \u00fcyeli\u011fe al\u0131nmas\u0131 s\u00fcrecinin \u015fartl\u0131 olarak ba\u015flat\u0131lmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli olmakla birlikte Madrid Zirvesinin \u00f6nemini daha da art\u0131ran husus Yeni Stratejik Konsept\u2019in kabul edilmesiydi. &nbsp; Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan \u00e7ok net ifadelerle ve defalarca a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hi\u00e7 teferruata girmeden [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":11952,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[37],"class_list":["post-6157","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete","tag-37"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6157","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6157"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6157\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6157"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6157"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6157"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}