{"id":5955,"date":"2022-02-27T08:43:26","date_gmt":"2022-02-27T05:43:26","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=5955"},"modified":"2024-03-06T22:30:15","modified_gmt":"2024-03-06T19:30:15","slug":"artik-buyuk-balik-kucuk-baligi-yutmasin-turkiye-gazetesi27-02-2022","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=5955","title":{"rendered":"Art\u0131k b\u00fcy\u00fck bal\u0131k k\u00fc\u00e7\u00fck bal\u0131\u011f\u0131 yutmas\u0131n-T\u00fcrkiye Gazetesi(27.02.2022)"},"content":{"rendered":"<div>G\u00f6r\u00fcn bak\u0131n. Bo\u015funa m\u0131 y\u00fczlerce kez s\u00f6ylenmi\u015f, \u201cD\u00fcnya be\u015ften b\u00fcy\u00fckt\u00fcr\u201d diye? Uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde maalesef \u201corman kanunu\u201dnun ge\u00e7erli oldu\u011funa Rusya Ukrayna\u2019ya sald\u0131r\u0131nca bir kez daha \u015fahit olduk. D\u00fcnyada bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenli\u011fi temin etmek i\u00e7in kuruldu\u011fu s\u00f6ylenen b\u00fct\u00fcn te\u015fkilatlar Rusya\u2019n\u0131n pervas\u0131z davran\u0131\u015f\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7aresiz kald\u0131lar. Sald\u0131rgan, BM G\u00fcvenlik Konseyi \u00fcyesi, \u00fcstelik n\u00fckleer silahlara sahip bir devlet olunca, ona kar\u015f\u0131 uygulamaya sokulan m\u00fceyyideler, \u201cdostlar al\u0131\u015fveri\u015fte g\u00f6rs\u00fcn\u201d kabilinden oldu.<\/div>\n<div>Mevcut BM yap\u0131s\u0131nda, b\u0131rak\u0131n bir devletin di\u011ferine sald\u0131rmas\u0131n\u0131, sald\u0131r\u0131 tehdidinde bulunmas\u0131 bile yasak. Kuvvet kullanma yoluyla toprak elde etmek de yasak. Fakat, George Orwell\u2019in \u201cHayvan \u00c7iftli\u011fi\u201d adl\u0131 siyasi hiciv roman\u0131nda yer verdi\u011fi bir c\u00fcmle, herh\u00e2lde BM\u2019nin yaz\u0131l\u0131 olmayan i\u015fletme kurallar\u0131ndan biri: \u201cT\u00fcm hayvanlar e\u015fittir. Ama baz\u0131lar\u0131 daha e\u015fittir.\u201d Yani, \u201cnormal\u201d BM \u00fcyeleri aras\u0131ndaki bir ihtilafa, te\u015fkilat\u0131n bak\u0131\u015f\u0131 ve yakla\u015f\u0131m tarz\u0131 ile, BM G\u00fcvenlik Konseyi \u00fcyesi \u00fclkelerin ya da onlar\u0131n himaye ettiklerinin d\u00e2hil olduklar\u0131 ihtilaflara kar\u015f\u0131 tak\u0131nd\u0131\u011f\u0131 tav\u0131r birbirinden ayr\u0131l\u0131yor. Y\u0131llar evvel, ABD\u2019nin Irak\u2019a ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 baz\u0131 gerek\u00e7elerle sald\u0131rmas\u0131 esnas\u0131nda, uluslararas\u0131 ili\u015fkiler uzmanlar\u0131 \u201cVestefalya D\u00fczeni\u201dnin yok oldu\u011funu dile getirmi\u015flerdi. Esasen, \u201cdevletlerin egemen e\u015fitli\u011fi\u201d prensibine dayanan Vestefalya D\u00fczeni belki de zaten hi\u00e7bir zaman kurulmam\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div>Uluslararas\u0131 hukukta sava\u015fla ilgili s\u00f6zle\u015fmelere ve Birle\u015fmi\u015f Milletler Te\u015fkilat\u0131\u2019n\u0131 kuran uluslararas\u0131 antla\u015fman\u0131n lafz\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda asl\u0131nda Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya yapt\u0131\u011f\u0131na benzer sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 ne \u015fekilde davran\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n d\u00fczenlenmi\u015f oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/div>\n<div>BM Antla\u015fmas\u0131n\u0131n \u201cBar\u0131\u015f\u0131n Tehdidi, Bozulmas\u0131 ve Sald\u0131r\u0131 Tehdidi Durumunda Al\u0131nacak \u00d6nlemler\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan yedinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc tamamen bu konuyla ilgilidir. Buna g\u00f6re, \u201cG\u00fcvenlik Konseyi, bar\u0131\u015f\u0131n tehdit edildi\u011fini, bozuldu\u011funu ya da bir sald\u0131r\u0131 eylemi oldu\u011funu tespit eder ve uluslararas\u0131 bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenli\u011fin korunmas\u0131 ya da yeniden kurulmas\u0131 i\u00e7in tavsiyelerde bulunur veya \u00f6nlemler al\u0131r. [\u2026] Bu \u00f6nlemler, ekonomik ili\u015fkilerin ve demir yolu, deniz, hava, posta, telgraf, radyo ve di\u011fer ileti\u015fim ve ula\u015ft\u0131rma ara\u00e7lar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcyle ya da bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcyle kesintiye u\u011frat\u0131lmas\u0131n\u0131, diplomatik ili\u015fkilerin kesilmesini i\u00e7erebilir. [\u2026] Bu \u00f6nlemlerin yetersiz kald\u0131\u011f\u0131 durumlarda G\u00fcvenlik Konseyi, hava, deniz, ya da kara kuvvetleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla gerekli sayd\u0131\u011f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc giri\u015fimlerde bulunabilir.\u201d<\/div>\n<div>Elbette bu yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n sald\u0131rgana kar\u015f\u0131 uygulanabilmesi i\u00e7in \u00f6ncelikle G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nin karar almas\u0131 gerekir. \u015eayet uluslararas\u0131 bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenli\u011fi tehdit ederek bir ba\u015fka devlete sald\u0131ran devlet, G\u00fcvenlik Konseyi \u00fcyesiyse ne olur? Bu devletin veto hakk\u0131 oldu\u011funa ve kendi kendisine yapt\u0131r\u0131m uygulatmayaca\u011f\u0131na g\u00f6re, yapt\u0131r\u0131m karar\u0131 BM G\u00fcvenlik Konseyinden \u00e7\u0131kamaz.<\/div>\n<div>Ama BM -k\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerinde- \u00e7aresiz de\u011fildir. Genel Kurul\u2019un 3 Kas\u0131m 1950 tarihli ve 377 (V) say\u0131l\u0131 Bar\u0131\u015f \u0130\u00e7in Birle\u015fme Karar\u0131 uyar\u0131nca, bir daim\u00ee \u00fcyenin G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nde karar al\u0131nmas\u0131n\u0131 engellemesi durumunda (sald\u0131rgan\u0131n bizzat o \u00fcyenin kendisinin olabilece\u011fi o zaman d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemi\u015f), ya G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nin 7 \u00fcyesinin oyuyla ya da BM \u00fcyesi \u00fclkelerin salt \u00e7o\u011funlu\u011funun giri\u015fimiyle Genel Kurul ola\u011fan\u00fcst\u00fc toplant\u0131ya \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r. Bu toplant\u0131da Genel Kurul, asl\u0131nda G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nin yetkisine giren sald\u0131rgana kar\u015f\u0131 m\u00fc\u015fterek zorlay\u0131c\u0131 tedbirler uygulanmas\u0131 hususunda \u00fcye \u00fclkelere tavsiyelerde bulabilir.<\/div>\n<div>Bar\u0131\u015f \u0130\u00e7in Birle\u015fme Karar\u0131, So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n ilk s\u0131cak \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 olan Kore Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda, SSCB\u2019nin \u0131srarl\u0131 engelleme giri\u015fimleri kar\u015f\u0131s\u0131nda al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu karar\u0131n bir benzerinin, baz\u0131lar\u0131na g\u00f6re \u201cyeni So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n ilk s\u0131cak \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131\u201d olan Ukrayna sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda, sald\u0131rgan Rusya\u2019ya kar\u015f\u0131 al\u0131nmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcndeki tek engel G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nin \u00fc\u00e7 Bat\u0131l\u0131 daim\u00ee \u00fcyesi olan ABD, \u0130ngiltere ve Fransa\u2019n\u0131n isteksizli\u011fidir. Bu devletler isteseler, G\u00fcvenlik Konseyi\u2019nden 4 \u00fcyenin daha oyunu al\u0131r, Genel Kurulu acil toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rabilirler. B\u0131rak\u0131n b\u00f6yle bir te\u015febb\u00fcs\u00fc, s\u00f6z\u00fcn\u00fc dahi etmiyorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ileride kendilerine kar\u015f\u0131 bir yol olmas\u0131n\u0131 da istemiyorlar.<\/div>\n<div>O h\u00e2lde geriye tek bir se\u00e7enek kal\u0131yor. BM \u00fcyelerinin yar\u0131s\u0131n\u0131n yani 97 \u00fclkenin Genel Kurulu toplant\u0131ya davet etmesi. Peki buna liderlik edecek ve Rusya\u2019n\u0131n muhtemel \u00f6fkesini de g\u00f6\u011f\u00fcsleyerek onlarca \u00fclkeyi arkas\u0131na almaya soyunacak bir \u00fclke var m\u0131? Bu soruya olumlu cevap vermek mevcut \u015fartlarda m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/div>\n<div>Realpolitik Ukrayna sava\u015f\u0131nda, bir kez daha uluslararas\u0131 hukukun, adaletin ve ahlaki de\u011ferlerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7iyor. BM sisteminin acilen reforme edilmesi gerekti\u011fi \u00e7ok ac\u0131 \u015fekilde bir kez daha g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6r\u00fcn bak\u0131n. Bo\u015funa m\u0131 y\u00fczlerce kez s\u00f6ylenmi\u015f, \u201cD\u00fcnya be\u015ften b\u00fcy\u00fckt\u00fcr\u201d diye? Uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde maalesef \u201corman kanunu\u201dnun ge\u00e7erli oldu\u011funa Rusya Ukrayna\u2019ya sald\u0131r\u0131nca bir kez daha \u015fahit olduk. D\u00fcnyada bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenli\u011fi temin etmek i\u00e7in kuruldu\u011fu s\u00f6ylenen b\u00fct\u00fcn te\u015fkilatlar Rusya\u2019n\u0131n pervas\u0131z davran\u0131\u015f\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7aresiz kald\u0131lar. Sald\u0131rgan, BM G\u00fcvenlik Konseyi \u00fcyesi, \u00fcstelik n\u00fckleer silahlara sahip bir devlet olunca, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":11986,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[37],"class_list":["post-5955","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete","tag-37"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5955","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5955"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5955\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11986"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5955"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5955"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5955"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}