{"id":1668,"date":"2015-06-28T15:01:06","date_gmt":"2015-06-28T12:01:06","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1668"},"modified":"2024-03-07T17:53:41","modified_gmt":"2024-03-07T14:53:41","slug":"birlesmis-milletler-70-yasinda-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1668","title":{"rendered":"B\u0130RLE\u015eM\u0130\u015e M\u0130LLETLER 70 YA\u015eINDA (28.06.2015) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">D\u00fcnyada bug\u00fcne kadarki en geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 uluslararas\u0131 te\u015fkilat olan Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 25 Haziran 1945&#8217;te San Fransisco&#8217;da d\u00fczenlenen bir konferansla kuruldu. Ge\u00e7en hafta 70. ya\u015f\u0131na basan BM&#8217;nin ba\u015far\u0131l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131 son 20 y\u0131ld\u0131r s\u00fcrekli tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Te\u015fkilat\u0131n kurulu\u015f antla\u015fmas\u0131n\u0131n dibacesinde de ifade edildi\u011fi gibi, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda ya\u015fanan iki b\u00fcy\u00fck d\u00fcnya sava\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, insanl\u0131\u011f\u0131n bir daha b\u00f6yle b\u00fcy\u00fck ac\u0131lara tan\u0131kl\u0131k etmemesi temel gayesiyle olu\u015fturulan BM, 70 y\u0131l boyunca &#8216;uluslararas\u0131 bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenlik&#8217; kavramlar\u0131yla birlikte an\u0131ld\u0131. Ama bu an\u0131lma \u00e7o\u011fu zaman, te\u015fkilat\u0131n bar\u0131\u015f ve g\u00fcvenli\u011fi temin eden de\u011fil, aksine sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131, silahl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, i\u00e7 sava\u015flar\u0131, soyk\u0131r\u0131mlar\u0131, etnik temizlikleri ve kurulu\u015f antla\u015fmas\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a yasaklanan \u00e7ok say\u0131da eylemi durduramayan y\u00f6n\u00fcyle dile getirildi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">BM hakk\u0131ndaki tart\u0131\u015fmalar iki soru etraf\u0131nda yo\u011funla\u015f\u0131yor: &#8220;Acaba, BM&#8217;nin olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnya bug\u00fcnk\u00fcnden daha m\u0131 bar\u0131\u015f dolu olurdu?&#8221; ve &#8220;BM nas\u0131l daha etkin h\u00e2le getirilebilir?&#8221;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">\u0130lk sorunun cevab\u0131 elbette &#8220;hay\u0131r&#8221;. Kuruldu\u011fu g\u00fcnden bu yana BM&#8217;nin bir\u00e7ok sava\u015f\u0131 ve insanl\u0131k dram\u0131n\u0131 engelleyememi\u015f olmas\u0131, bu ya\u015fananlar\u0131n sebebinin BM oldu\u011fu anlam\u0131na kesinlikle gelmez. Olsa olsa, BM&#8217;nin baz\u0131 devletlerin uluslararas\u0131 hukuk d\u0131\u015f\u0131 hareketleri kar\u015f\u0131s\u0131nda hareketsiz kal\u0131\u015f\u0131n\u0131n, etkisizli\u011finin, tutars\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu hareketlerin daha b\u00fcy\u00fck ac\u0131lara sebep olmas\u0131na zemin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmesi yap\u0131labilir. \u015eayet her \u015fey kitaba uygun y\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f olsayd\u0131, BM varolu\u015f ama\u00e7lar\u0131na ula\u015facak \u015fekilde i\u015fletilseydi, bug\u00fcn art\u0131k kangrenle\u015fmi\u015f Filistin Sorunu olmazd\u0131. Bosna&#8217;da 250 bin, Ruanda&#8217;da ve Irak&#8217;ta birer milyon insan katledilmez, yakla\u015f\u0131k 6.5 milyon Suriyeli m\u00fclteci durumuna d\u00fc\u015fmez, Myanmar&#8217;da, Darfur&#8217;da, Libya&#8217;da, Yemen&#8217;de, Afganistan&#8217;da s\u00fcregiden ac\u0131lar ya\u015fanmazd\u0131.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Demek ki, sorun BM&#8217;nin varl\u0131\u011f\u0131nda ya da BM&#8217;nin kurulu\u015f antla\u015fmas\u0131n\u0131n kifayetsizli\u011finde de\u011fil, bu te\u015fkilat\u0131n i\u015fletili\u015f \u015feklindedir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">O h\u00e2lde ikinci soruya ge\u00e7elim. Y\u0131llard\u0131r say\u0131s\u0131z bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmada, resm\u00ee raporda, hatta do\u011frudan BM Genel Kurulu k\u00fcrs\u00fcs\u00fcnde dile getirilmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen bu te\u015fkilat neden daha etkili h\u00e2le getirilemiyor. Mesele sadece BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nin be\u015f daimi \u00fcyesinin, t\u00fcm sistemi kendi i\u015flerine geldi\u011fi gibi y\u00f6nlendirmesinden, istemedikleri kararlar\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 engellemelerinden kaynaklan\u0131yor olabilir mi?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n galip devletleri olduklar\u0131 i\u00e7in BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nin sahip olduklar\u0131 ayr\u0131cal\u0131klar\u0131 kullanarak BM&#8217;yi bloke etmelerinin mevcut vahim tablonun ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli sebebi oldu\u011funu zaman zaman ben de d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm ve yazd\u0131m. Art\u0131k bu kli\u015feyi terk etmenin zaman\u0131 geldi. Bug\u00fcn art\u0131k g\u00f6r\u00fcyorum ki, ya\u015fanmakta olan ac\u0131lar\u0131n t\u00fcm faturas\u0131n\u0131 BM&#8217;ye kesmek ne kadar yanl\u0131\u015fsa, 5 daimi \u00fcyeyi papa\u011fan misali m\u00fctemadiyen itham etmek de o kadar yanl\u0131\u015ft\u0131r. Meseleyi basite indirgemektir. \u00c7ok daha k\u00f6t\u00fc bir tabloyu g\u00f6rmezden gelmektir. Aynaya bakmamakt\u0131r. Ba\u015f\u0131n\u0131 kuma g\u00f6mmektir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Bu be\u015f daimi \u00fclke d\u0131\u015f\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7lere bir bak\u0131n. D\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ekonomisi olan Japonya m\u0131 Suriye&#8217;de bar\u0131\u015f i\u00e7in \u00f6nc\u00fcl\u00fck ediyor? D\u00fcnyadaki her 7 insandan birinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Hindistan m\u0131 Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n muhatap oldu\u011fu zulm\u00fc durdurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor? AB&#8217;nin lokomotifi Almanya m\u0131 Avrupa&#8217;n\u0131n g\u00f6be\u011finde bir medeniyetler \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 \u00e7\u0131kmamas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor? G-20 \u00fcyeleri Brezilya, Suudi Arabistan ve G\u00fcney Afrika m\u0131 el ele vererek silahlanmaya kar\u015f\u0131 bir k\u00fcresel kampanyan\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yap\u0131yorlar? Bir di\u011fer G-20 \u00fcyesi \u0130talya m\u0131, Akdeniz&#8217;de \u00f6l\u00fcm kal\u0131m m\u00fccadelesi veren binlerce m\u00fclteciyi kurtarmak i\u00e7in operasyon \u00fczerine operasyon yap\u0131yor? Adlar\u0131n\u0131 sayd\u0131\u011f\u0131m bu \u00fclkelerin hi\u00e7biri G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nin daimi \u00fcyesi de\u011fil. Ama onlar da en az o be\u015f \u00fcye kadar \u00e7\u0131kar ve fayda saikleriyle hareket ediyorlar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Peki, b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7ler b\u00f6yle de, orta ve k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli devletler farkl\u0131 m\u0131? Sanki, kendileri zorluklara, sald\u0131r\u0131lara, bask\u0131lara maruz kalmad\u0131klar\u0131 zamanlarda da, BM&#8217;nin daha etkili ve adil bir te\u015fkilat olmas\u0131 i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6steren bir\u00e7ok devlet varm\u0131\u015f gibi bir zanna kap\u0131lmak ne kadar yanl\u0131\u015f. Yok \u00f6yle bir \u015fey! Can\u0131 yanana kadar neredeyse hi\u00e7bir devletin umurunda olmayan bir kuruma d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f BM&#8230;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Ger\u00e7ekten bar\u0131\u015f\u0131n ve huzurun hakim oldu\u011fu bir d\u00fcnya d\u00fczeni arzu ediliyorsa, d\u00fcnya devletlerinin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc, BM&#8217;ye \u00e7ekid\u00fczen vermeye te\u015febb\u00fcs etmeden evvel kendilerine \u00e7ekid\u00fczen vermeliler. Herkes kendi evinin \u00f6n\u00fcn\u00fc s\u00fcp\u00fcrs\u00fcn ki, mahalle tertemiz olsun&#8230;<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnyada bug\u00fcne kadarki en geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 uluslararas\u0131 te\u015fkilat olan Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 25 Haziran 1945&#8217;te San Fransisco&#8217;da d\u00fczenlenen bir konferansla kuruldu. Ge\u00e7en hafta 70. ya\u015f\u0131na basan BM&#8217;nin ba\u015far\u0131l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131 son 20 y\u0131ld\u0131r s\u00fcrekli tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Te\u015fkilat\u0131n kurulu\u015f antla\u015fmas\u0131n\u0131n dibacesinde de ifade edildi\u011fi gibi, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda ya\u015fanan iki b\u00fcy\u00fck d\u00fcnya sava\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, insanl\u0131\u011f\u0131n bir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13403,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1668","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1668","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1668"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1668\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13403"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1668"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}