{"id":1623,"date":"2015-03-08T14:45:29","date_gmt":"2015-03-08T12:45:29","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1623"},"modified":"2024-03-07T21:42:26","modified_gmt":"2024-03-07T18:42:26","slug":"abdnin-yeni-ulusal-guvenlik-stratejisi-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1623","title":{"rendered":"ABD&#8217;nin yeni Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi (08.03.2015) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\"><strong>Strateji belgesinde ABD&#8217;nin ulusal \u00e7\u0131karlar\u0131 d\u00f6rt temel \u00f6ncelik halinde s\u0131ralanm\u0131\u015f:<\/strong>Irak, Suriye ve Rusya geli\u015fmeleri d\u00fcnya g\u00fcndemini i\u015fgal ederken, Obama y\u00f6netimi 2010&#8217;da ilan etti\u011fi Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi&#8217;ni g\u00fcncelleyerek, \u015fubat ay\u0131nda uluslararas\u0131 kamuoyuyla payla\u015ft\u0131. ABD&#8217;nin &#8220;d\u00fcnya lideri&#8221; oldu\u011fu ve g\u00f6r\u00fcn\u00fcr gelecekte de bu liderli\u011fi &#8220;devam ettirece\u011fi&#8221; iddias\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan s\u00f6z konusu strateji, Washington&#8217;un k\u00fcresel geli\u015fmeleri nas\u0131l g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve yorumlad\u0131\u011f\u0131n\u0131n da en net ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 i\u00e7eriyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">-ABD&#8217;nin, Amerikan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n ve ABD&#8217;nin m\u00fcttefikleri ve ortaklar\u0131n\u0131n g\u00fcvenli\u011fini garanti alt\u0131na almak;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">-F\u0131rsat\u0131 ve refah\u0131 art\u0131ran, uluslararas\u0131 ekonomik sisteme a\u00e7\u0131k, g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00fcretici ve b\u00fcy\u00fcyen bir ekonomiye sahip olmak;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">-Yurtta ve t\u00fcm d\u00fcnyada evrensel de\u011ferlere sayg\u0131y\u0131 temin etmek;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">-K\u00fcresel meydan okumalara kar\u015f\u0131 ABD liderli\u011finde geli\u015ftirilmi\u015f kural-temelli bir uluslararas\u0131 d\u00fczeni olu\u015fturmak.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Obama&#8217;ya g\u00f6re, bu \u00f6ncelikli \u00e7\u0131karlar\u0131n sa\u011flanmas\u0131nda ABD baz\u0131 ciddi k\u00fcresel tehditlerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya. 11 Eyl\u00fcl 2001&#8217;den bu yana oldu\u011fu gibi, bu stratejide de ABD&#8217;nin alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131 birincil tehdit, &#8220;ABD&#8217;ye veya kritik altyap\u0131lara yap\u0131labilecek y\u0131k\u0131c\u0131 sald\u0131r\u0131lar&#8221; olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015f. Bunu &#8220;\u00fclke d\u0131\u015f\u0131ndaki ABD vatanda\u015flar\u0131na ve m\u00fcttefiklere yap\u0131labilecek sald\u0131r\u0131lar veya tehditler&#8221; takip ediyor. &#8220;K\u00fcresel ekonomik kriz&#8221;; &#8220;kitle imha silahlar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131 ve\/veya kullan\u0131lmas\u0131&#8221;, &#8220;k\u00fcresel bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar&#8221;, &#8220;iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi&#8221;, &#8220;enerji pazarlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck bozulmalar&#8221; ve &#8220;zay\u0131f ve ba\u015far\u0131s\u0131z devletlerle ilgi \u00f6nemli g\u00fcvenlik sorunlar\u0131 (kitlesel mezalim, b\u00f6lgesel yay\u0131lma, ulus-\u00f6tesi \u00f6rg\u00fctl\u00fc su\u00e7lar)&#8221; ABD&#8217;nin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu di\u011fer tehditler olarak say\u0131lm\u0131\u015f.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi&#8217;nin en dikkat \u00e7ekici y\u00f6n\u00fc, ABD&#8217;nin k\u00fcresel liderli\u011fini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken hangi unsurlar\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kartaca\u011f\u0131yla ilgili. Obama, her \u015feyden \u00f6nce &#8220;g\u00fcc\u00fcm\u00fczle liderlik edece\u011fiz&#8221; diyor ve ekliyor: &#8220;Amerika istisnai bir \u00fclkedir.&#8221; Obama&#8217;ya g\u00f6re bu istisnai durum ABD&#8217;nin rakip tan\u0131maz asker\u00ee ve ekonomik g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00f6tesinde, &#8220;ABD&#8217;nin kurulu\u015f de\u011ferlerinden ve Amerikan halk\u0131n\u0131n dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131, yetene\u011fi ve \u00e7e\u015fitlili\u011finden&#8221; kaynaklan\u0131yor. ABD, bu unsurlar\u0131 kullanarak ekonomik krizi tamamen atlatmay\u0131 hedefliyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Liderli\u011fin ayn\u0131 zamanda ba\u015fka \u00fclkelere \u00f6rnek olarak yap\u0131labilece\u011fini ifade eden Obama, ABD&#8217;nin kurumsal yap\u0131s\u0131, kurumlar aras\u0131 koordinasyon ve iyi y\u00f6neti\u015fim ilkeleri bak\u0131m\u0131ndan d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok \u00fclkesi taraf\u0131ndan \u00f6rnek al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi&#8217;nde ABD&#8217;nin liderli\u011fini per\u00e7inlerken, daha \u00e7ok \u00fclke ve b\u00f6lgeyle, g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f ve \u00e7e\u015fitlendirilmi\u015f i\u015f birli\u011fine gidilece\u011fi bir kez daha belirtiliyor. &#8220;Liyakatli ortaklarla birlikte liderlik edece\u011fiz&#8221; diyen Obama, ABD&#8217;nin d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde tek ba\u015f\u0131na inisiyatif almayaca\u011f\u0131n\u0131 da vurgulam\u0131\u015f oluyor. 2002&#8217;de ilan edilen ve Bush Doktrini olarak nitelendirilen stratejiyle mukayese edildi\u011finde, ABD&#8217;nin k\u00fcresel i\u015f birli\u011fi mekanizmalar\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmaya verdi\u011fi \u00f6nem net bir \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">\u00d6te yandan, bug\u00fcnlerde uluslararas\u0131 akademisyenleri aras\u0131nda moda haline gelen, &#8220;sert g\u00fc\u00e7&#8221;, &#8220;yumu\u015fak g\u00fc\u00e7&#8221;, &#8220;ak\u0131ll\u0131 g\u00fc\u00e7&#8221; gibi ayr\u0131mlara gidilmeyen strateji belgesinde, &#8220;ABD g\u00fcc\u00fcn\u00fcn t\u00fcm ara\u00e7lar\u0131yla liderlik edece\u011fiz&#8221; iddias\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Obama&#8217;ya g\u00f6re, ABD; asker\u00ee, ekonomik, diplomatik, hukuksal, bilimsel ve teknolojik g\u00fc\u00e7lerin uyum i\u00e7inde ve b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir \u015fekilde kullan\u0131lmas\u0131yla d\u00fcnya lideri olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrecek.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Son olarak, d\u00fcnyan\u0131n tarih\u00ee bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm s\u00fcreci ya\u015fad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekilen belgede, ABD&#8217;nin ulusal ve uluslararas\u0131 alanda att\u0131\u011f\u0131 her ad\u0131m\u0131, s\u00f6z konusu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn uzun vadeli muhtemel sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 hesaplayarak ataca\u011f\u0131 kaydediliyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Obama y\u00f6netimi bu strateji belgesiyle Avrupal\u0131 m\u00fcttefiklerle yak\u0131n i\u015f birli\u011finin derinle\u015ftirilece\u011fini ifade ederken, Rusya&#8217;ya kar\u015f\u0131 tak\u0131n\u0131lan tutumun taviz verilmeden s\u00fcrd\u00fcr\u00fclece\u011fini de vurguluyor. Ter\u00f6rizmle m\u00fccadelenin uluslararas\u0131 alanda devam edece\u011finin ve Orta Do\u011fu&#8217;nun istikrara kavu\u015fmas\u0131 i\u015fin \u00e7abalar\u0131n yo\u011funla\u015faca\u011f\u0131n\u0131n kaydedildi\u011fi belgede belki de en \u00e7arp\u0131c\u0131 husus Asya-Pasifik b\u00f6lgesiyle ilgili. ABD, k\u00fcresel g\u00fcc\u00fcn\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131k merkezini Asya-Pasifik alan\u0131na kayd\u0131rmaya devam edece\u011fini ilan ediyor. Bu ise, \u00c7in ile ABD aras\u0131ndaki g\u00fc\u00e7 m\u00fccadelesinin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda daha fazla su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 kanaatini olu\u015fturuyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Bu belgede yaz\u0131lanlar\u0131n ne kadar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fi bilinmez ama ABD&#8217;nin, kendi Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi&#8217;ni, d\u00f6nem d\u00f6nem g\u00fcncelleyerek herkesle payla\u015fmas\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na \u00f6nem ta\u015f\u0131yan bir durum. D\u00fcnyada pek az devlet kendi \u00f6nceliklerini, risk analizlerini ve hedeflerine ula\u015fmak i\u00e7in izleyece\u011fi y\u00f6ntemi ABD&#8217;nin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi derli toplu haz\u0131rlay\u0131p, ilan ediyor. Bu biraz da kendine g\u00fcvenle ilgili herh\u00e2lde&#8230;<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Strateji belgesinde ABD&#8217;nin ulusal \u00e7\u0131karlar\u0131 d\u00f6rt temel \u00f6ncelik halinde s\u0131ralanm\u0131\u015f:Irak, Suriye ve Rusya geli\u015fmeleri d\u00fcnya g\u00fcndemini i\u015fgal ederken, Obama y\u00f6netimi 2010&#8217;da ilan etti\u011fi Ulusal G\u00fcvenlik Stratejisi&#8217;ni g\u00fcncelleyerek, \u015fubat ay\u0131nda uluslararas\u0131 kamuoyuyla payla\u015ft\u0131. ABD&#8217;nin &#8220;d\u00fcnya lideri&#8221; oldu\u011fu ve g\u00f6r\u00fcn\u00fcr gelecekte de bu liderli\u011fi &#8220;devam ettirece\u011fi&#8221; iddias\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan s\u00f6z konusu strateji, Washington&#8217;un k\u00fcresel geli\u015fmeleri nas\u0131l g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13484,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1623"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1623\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13484"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}