{"id":1580,"date":"2014-11-30T14:30:02","date_gmt":"2014-11-30T12:30:02","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1580"},"modified":"2024-03-07T22:03:02","modified_gmt":"2024-03-07T19:03:02","slug":"turkiye-ve-rusya-suriye-konusunda-is-birligi-yapabilirler-mi-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1580","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye ve Rusya Suriye konusunda i\u015f birli\u011fi yapabilirler mi? (30.11.2014) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"

Suriye krizinin ilk g\u00fcnlerinden beri T\u00fcrkiye ve Rusya \u00e7ok farkl\u0131 tav\u0131rlar tak\u0131nd\u0131lar. T\u00fcrkiye \u00f6zellikle 2011’in sonundan itibaren Suriye rejimini gayrime\u015fru buldu\u011funu ilan ederken, Rusya Be\u015far Esad’la kurmu\u015f oldu\u011fu ili\u015fkiyi daha da s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131. T\u00fcrkiye, Suriye Ulusal Konseyi \u00f6zelinde muhalifleri ve \u00d6zg\u00fcr Suriye Ordusu’nu (\u00d6SO) desteklerken, Rusya muhalifleri “ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131” ve “ter\u00f6rist” olarak g\u00f6ren \u015eam’\u0131n yakla\u015f\u0131m\u0131na arka \u00e7\u0131kt\u0131. T\u00fcrkiye, temsil edildi\u011fi t\u00fcm uluslararas\u0131 platformlarda Baas’a kar\u015f\u0131 daha etkili \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131n\u0131 savunurken, Rusya BM’de Esad’\u0131n devrilmesine zemin haz\u0131rlayacak, sonu\u00e7 al\u0131c\u0131 giri\u015fimleri \u0131srarl\u0131 bi\u00e7imde engelledi. Dahas\u0131 Moskova y\u00f6netimi Baas’a gemiler dolusu silah ve m\u00fchimmat g\u00f6nderdi; Suriye limanlar\u0131ndaki Rus sava\u015f gemilerinin say\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131.Rusya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Vladimir Putin T\u00fcrkiye-Rusya \u00dcst D\u00fczey \u0130\u015fbirli\u011fi Konseyi’nin toplant\u0131s\u0131na kat\u0131lmak \u00fczere 1 Aral\u0131k’ta T\u00fcrkiye’ye geliyor. Ziyaretin ana konular\u0131n\u0131 enerjiden sanayiye, turizmden ticarete, T\u00fcrkiye ile Rusya aras\u0131ndaki ekonomik ili\u015fkilerin gelece\u011fi olu\u015fturuyor. Putin’in bu ziyareti s\u0131ras\u0131nda yap\u0131lacak ikili g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde Ukrayna’daki son durum ve Suriye geli\u015fmelerinin g\u00fcndeme gelmemesi s\u00fcrpriz olur. Nitekim Putin, T\u00fcrkiye’ye gelmeden \u00f6nce Anadolu Ajans\u0131’na verdi\u011fi m\u00fclakatta \u00fclkesinin Ukrayna ve Suriye hakk\u0131ndaki tutumunu bir kez daha \u00f6zetleyerek, bu konular g\u00fcndeme geldi\u011finde sergileyece\u011fi tutum hakk\u0131nda T\u00fcrk kamuoyunu pe\u015finen bilgilendirmi\u015f oldu.<\/span><\/p>\n

Bu k\u0131sac\u0131k liste bile Ankara ve Moskova’n\u0131n soruna \u00e7ok farkl\u0131 pencerelerden bakt\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Ama 2011’den bu yana k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn alt\u0131ndan \u00e7ok sular akt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve Suriye konusunun yap\u0131sal bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ge\u00e7irdi\u011fini de unutmamal\u0131y\u0131z.<\/span><\/p>\n

Evvela, Suriye’de siyasal ve silahl\u0131 muhalefetin da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc giderilemedi. Koordinasyonsuzluk \u00d6SO’yu kat’i bir ma\u011flubiyetin e\u015fi\u011fine kadar getirdi. Bug\u00fcn -Ankara dahil- hi\u00e7bir Bat\u0131 ba\u015fkentinde, \u00d6SO’nun zaferiyle ula\u015f\u0131lacak Baass\u0131z Suriye hesab\u0131 yap\u0131lam\u0131yor.<\/span><\/p>\n

\u0130kincisi, I\u015e\u0130D’in h\u0131zla b\u00fcy\u00fcmesi ve Irak’tan Suriye’ye uzanan geni\u015f bir b\u00f6lgeyi denetimi alt\u0131na almas\u0131 dengeleri alt\u00fcst etti. I\u015e\u0130D, hem T\u00fcrkmenleri ve K\u00fcrtleri de i\u00e7erecek bir \u015fekilde b\u00f6lgedeki farkl\u0131 etnik gruplar \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bir bask\u0131 olu\u015fturdu hem de Suriye denklemine “uluslararas\u0131 ter\u00f6rizm” boyutunu katt\u0131. I\u015e\u0130D’in varl\u0131\u011f\u0131 daha \u00f6nce Baas rejiminin mutlaka devrilmesi gerekti\u011fini ifade eden ABD’yi \u015eam’a kar\u015f\u0131 daha temkinli olmaya itti. \u0130lgin\u00e7tir, ABD, \u0130srail, \u0130ran, Rusya ve Irak “I\u015e\u0130D tehdidi” ortak paydas\u0131 etraf\u0131nda ad\u0131 konulmam\u0131\u015f bir \u00f6rt\u00fcl\u00fc i\u015f birli\u011fi mekanizmas\u0131 geli\u015ftirdiler.<\/span><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, T\u00fcrkiye’ye gelen s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n 2 milyonu ve bunlar\u0131n maliyetinin 5 milyar dolar\u0131 ge\u00e7mesi, T\u00fcrkiye’nin “a\u00e7\u0131k kap\u0131” politikas\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fini tehlikeye d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. Halep’in el de\u011fi\u015ftirmesi halinde yakla\u015f\u0131k 1 milyon insan\u0131n daha T\u00fcrkiye’ye ka\u00e7mas\u0131 ihtimali Ankara’n\u0131n ek \u00f6nlemler almas\u0131n\u0131 gerektiriyor.<\/span><\/p>\n

S\u00f6z konusu dramatik de\u011fi\u015fiklikler ve ba\u015flang\u0131\u00e7taki hesaplara uymayan geli\u015fmeler T\u00fcrkiye’nin Suriye politikas\u0131n\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmesine elbette sebep olabilir. Ankara, Baas kar\u015f\u0131s\u0131ndaki ilkesel tutumundan taviz vermeden, sorunun art\u0131k daha da b\u00fcy\u00fcmesini engelleyecek “g\u00fcncellenmi\u015f” bir \u00f6ncelikler listesi haz\u0131rlamaya koyulabilir.<\/span><\/p>\n

\u0130\u015fte bu yeniden in\u015fa s\u00fcrecinde Rusya ile isti\u015fare ve “politika uyumla\u015ft\u0131rma” giri\u015fimleri hayati bir \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. Bu i\u015fin ba\u015f\u0131ndan itibaren ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6yleyip, yazan biri olarak tekrarda beis g\u00f6rm\u00fcyorum: T\u00fcrkiye ve Rusya, Suriye konusunda birlikte hareket etmeyi ba\u015farabilselerdi, kriz bu kadar derinle\u015fmez ve b\u00f6lgesel bir kangren haline gelmezdi.<\/span><\/p>\n

Putin’in ziyareti bu anlamda bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olu\u015fturabilir. \u0130ki \u00fclke aras\u0131nda Suriye konusunda i\u015f birli\u011fi yap\u0131labilmesinin en az 4 \u00f6n \u015fart\u0131 bulunuyor:<\/span><\/p>\n

1-Rusya, Suriye y\u00f6netimini silahland\u0131rmay\u0131 kesmeli ve siviller \u00fczerinde g\u00fc\u00e7 kullanmas\u0131n\u0131 engellemeli.<\/span><\/p>\n

2-T\u00fcrkiye Suriye muhalefetini tamamen siyasi alana \u00e7ekmeli, silahl\u0131 m\u00fccadelenin art\u0131k sona ermesini sa\u011flamal\u0131.<\/span><\/p>\n

3-B\u00f6lgenin I\u015e\u0130D’den tamamen temizlenmesi i\u00e7in iki \u00fclke ortak bir strateji \u00fczerinde mutab\u0131k kalmal\u0131. En az\u0131ndan m\u00fc\u015fterek kararl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 vurgulamal\u0131.<\/span><\/p>\n

4-S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n \u00fclkelerine sa\u011fl\u0131kl\u0131 bi\u00e7imde geri d\u00f6n\u00fc\u015flerinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7acak, T\u00fcrkiye-Rusya ekseninde bir garanti mekanizmas\u0131 olu\u015fturulup uygulamaya sokulmal\u0131.<\/span><\/p>\n

Belki Putin’in ziyareti esnas\u0131nda bu hususlar\u0131n hi\u00e7birinde bir g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi sa\u011flanamayacak. Fakat \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde Ankara ve Moskova Suriye konusunda dayan\u0131\u015fma i\u00e7inde olmaya kendilerini daha fazla mecbur hissedecekler. Bu yola girildi\u011finde de, sadece Suriye’de de\u011fil, t\u00fcm Do\u011fu Akdeniz b\u00f6lgesindeki dengeler k\u00f6kl\u00fc bi\u00e7imde de\u011fi\u015fmeye ba\u015flayacak…<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Suriye krizinin ilk g\u00fcnlerinden beri T\u00fcrkiye ve Rusya \u00e7ok farkl\u0131 tav\u0131rlar tak\u0131nd\u0131lar. T\u00fcrkiye \u00f6zellikle 2011’in sonundan itibaren Suriye rejimini gayrime\u015fru buldu\u011funu ilan ederken, Rusya Be\u015far Esad’la kurmu\u015f oldu\u011fu ili\u015fkiyi daha da s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131. T\u00fcrkiye, Suriye Ulusal Konseyi \u00f6zelinde muhalifleri ve \u00d6zg\u00fcr Suriye Ordusu’nu (\u00d6SO) desteklerken, Rusya muhalifleri “ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131” ve “ter\u00f6rist” olarak g\u00f6ren \u015eam’\u0131n yakla\u015f\u0131m\u0131na arka \u00e7\u0131kt\u0131. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13523,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1580","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1580","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1580"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1580\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13523"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1580"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1580"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1580"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}