{"id":1574,"date":"2014-11-16T14:28:33","date_gmt":"2014-11-16T12:28:33","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1574"},"modified":"2024-03-07T22:04:58","modified_gmt":"2024-03-07T19:04:58","slug":"topal-ordekin-en-zor-iki-yili-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1574","title":{"rendered":"“Topal \u00d6rdek”in en zor iki y\u0131l\u0131 (16.11.2014) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"

Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llarda sa\u011fl\u0131k reformu ve ek bor\u00e7lanma limiti gibi konular sebebiyle Kongre kar\u015f\u0131s\u0131nda zaman zaman zor duruma d\u00fc\u015fen Obama’n\u0131n geriye kalan g\u00f6rev s\u00fcresi boyunca benzeri durumlar ya\u015fama ihtimali bu se\u00e7im sonucuyla daha da artt\u0131. \u0130\u00e7 politika ve ekonomi konular\u0131n\u0131 bir kenara b\u0131rakarak, bu durumun ABD’nin d\u0131\u015f politikas\u0131na, Irak ve Suriye’ye y\u00f6nelik ABD stratejisine ve T\u00fcrkiye-ABD ili\u015fkilerine nas\u0131l yans\u0131yabilece\u011fi sorular\u0131na cevap arayal\u0131m.ABD yasama organ\u0131 Kongre’de \u00e7o\u011funlu\u011fu kaybeden Ba\u015fkan’a Amerikan siyaset literat\u00fcr\u00fcnde “Topal \u00d6rdek” denir. 2 Kas\u0131m’da yap\u0131lan se\u00e7imlerde Kongre’nin hem Temsilciler Meclisi hem de Senato kanatlar\u0131nda Cumhuriyet\u00e7iler \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc ele ge\u00e7irdi. \u0130ki y\u0131l i\u00e7inde ba\u015fka bir se\u00e7im yap\u0131lmayaca\u011f\u0131 ve partiler aras\u0131 transfer ABD’de s\u0131k\u00e7a rastlanan bir olgu olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, Demokrat Partili Barack Obama 2016’da sona erecek ba\u015fkanl\u0131k s\u00fcresinin sonuna kadar “Topal \u00d6rdek” olmaya devam edecek. \u0130ktidar\u0131n\u0131n son iki y\u0131l\u0131 daha \u00f6nceki alt\u0131 y\u0131la g\u00f6re zor ge\u00e7ecek.<\/span><\/p>\n

Amerikan Anayasas\u0131na g\u00f6re Kongre’nin iki kanad\u0131ndan Senato, d\u0131\u015f politika konular\u0131nda \u00f6nemli yetkilerle donat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Y\u00fcr\u00fctmenin imzalad\u0131\u011f\u0131 anla\u015fmalar, ancak Senato taraf\u0131ndan 2\/3 \u00e7o\u011funlukla onayland\u0131ktan sonra y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girer. Yani Cumhuriyet\u00e7i \u00e7o\u011funlu\u011fa sahip Senato Obama’n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 anla\u015fmalar\u0131 tamamen durdurma g\u00fcc\u00fcne sahiptir.<\/span><\/p>\n

Di\u011fer yandan Senato’nun, ba\u015fkan\u0131n aday g\u00f6sterece\u011fi sivil ve asker\u00ee \u00fcst d\u00fczey b\u00fcrokratlar\u0131n atanmas\u0131n\u0131 onay yetkisi de bulunmaktad\u0131r. Yabanc\u0131 \u00fclkelere tayin edilecek b\u00fcy\u00fckel\u00e7ilerin g\u00f6revlerine ba\u015flayabilmeleri i\u00e7in, Senato’nun D\u0131\u015f \u0130li\u015fkiler Komitesi’nde yap\u0131lan oturumda senat\u00f6rleri ikna etmesi gerekir. Bazen ABD H\u00fck\u00fcmetinin resm\u00ee politikas\u0131 olmayan konularda bile aday b\u00fcy\u00fckel\u00e7ilerin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc sorulmakta ve al\u0131nan cevaba g\u00f6re karar verilmektedir. Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llarda 1915 olaylar\u0131na “soyk\u0131r\u0131m” demeyen bir aday b\u00fcy\u00fckel\u00e7inin Azerbaycan’a tayin edilmesine Senato’da onay verilmemesi bu duruma bir \u00f6rnektir.<\/span><\/p>\n

Temsilciler Meclisi ise hem Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Komitesi marifetiyle ABD d\u0131\u015f politikas\u0131na m\u00fcdahil olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r hem de b\u00fct\u00e7enin y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girme s\u00fcrecinde baz\u0131 k\u0131s\u0131nt\u0131lar veya eklemeler yapmak suretiyle ABD Ba\u015fkan\u0131’n\u0131n d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 zafiyete d\u00fc\u015f\u00fcrebilir. T\u00fcrk-Amerikan ili\u015fkileri tarihinden \u00f6rnek verecek olursak, T\u00fcrkiye’ye baz\u0131 silah sistemlerinin sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n K\u0131br\u0131s ve insan haklar\u0131 gibi \u015fartlara ba\u011flanmas\u0131n\u0131 hat\u0131rlayabiliriz.<\/span><\/p>\n

Uzun laf\u0131n k\u0131sas\u0131, Cumhuriyet\u00e7iler isterse Obama’n\u0131n d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 kilitleyebilirler. 2016’da ba\u015fkanl\u0131k koltu\u011funu da ele ge\u00e7irmek istediklerinden, ileride kendi partilerinden bir ba\u015fkan\u0131n enkaz devralmamas\u0131 i\u00e7in Obama’y\u0131 y\u0131pratmay\u0131 deneyecekler ama \u00fclkenin ekonomisini ve d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 tamamen tahrip etmemeyi tercih edeceklerdir.<\/span><\/p>\n

Senato’da \u00e7o\u011funlu\u011fu kaybetmesinin ard\u0131ndan Obama, Irak ve Suriye politikas\u0131na acilen iki \u00f6nemli yenilik getirdi. Birincisi, 2012’de ABD askerlerinin \u00e7ekildi\u011fi Irak’a 1500 askerin g\u00f6nderilmesi karar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131d\u0131r. I\u015e\u0130D’le m\u00fccadele eden Irak ordusunu “e\u011fitmek ve donatmak” \u00fczere a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak Irak’\u0131n el-Anbar vilayetinde g\u00f6rev yapacak olan bu birliklerin, 9 y\u0131ll\u0131k ABD i\u015fgali d\u00f6neminde 100.000’den fazla Amerikan askerinin ba\u015faramad\u0131\u011f\u0131 “g\u00fc\u00e7l\u00fc ve milli” bir Irak ordusunun kurulmas\u0131n\u0131 ne kadar s\u00fcrede ve nas\u0131l sa\u011flayabilecekleri, cevaplanmas\u0131 g\u00fc\u00e7 sorulard\u0131r.<\/span><\/p>\n

Obama’n\u0131n ikinci \u00f6nemli yenili\u011fi ise, T\u00fcrkiye’ye kulak vermek ve Suriye rejimini zay\u0131flatacak yeni bir strateji \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 talimat\u0131 vermesi oldu. T\u00fcrkiye’nin y\u0131llard\u0131r dile getirdi\u011fi, “sivrisineklerin yok edilmesi i\u00e7in batakl\u0131\u011f\u0131n kurutulmas\u0131 gerekti\u011fi” \u015feklinde \u00f6zetlenebilecek tezi, bug\u00fcnlerde Vashington’da da taraftar toplamaya ba\u015flad\u0131.<\/span><\/p>\n

Obama’n\u0131n se\u00e7imi kaybeder kaybetmez att\u0131\u011f\u0131 her iki acil ad\u0131m\u0131n da somut sonu\u00e7lar vermesi i\u00e7in bir s\u00fcre beklemek gerekecek. Ama bu ad\u0131mlar\u0131n Cumhuriyet\u00e7i \u00e7o\u011funluk taraf\u0131ndan “\u015fimdilik” desteklendi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. I\u015e\u0130D lideri Ebu Bekir El-Ba\u011fdadi’yi hedef alan bir hava sald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131n da, bu iki karar\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 zamana rastlamas\u0131 tesad\u00fcf de\u011fildir.<\/span><\/p>\n

Ermeni Meselesi 2015’te T\u00fcrkiye-ABD ili\u015fkilerini en fazla zorlayacak konu olmaya aday. Obama 2008’deki se\u00e7im kampanyas\u0131nda Amerikan Ermeni cemaatine s\u00f6z vermesine ra\u011fmen bug\u00fcne kadar erteledi\u011fi “Soyk\u0131r\u0131m\u0131 tan\u0131ma” a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 bu kez 1915’in 100. y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fc sebebiyle yapabilir. T\u00fcrkiye-ABD ili\u015fkilerine zarar verecek bu ad\u0131m\u0131n engellenmesi i\u00e7in T\u00fcrkiye’nin sadece Obama nezdinde yapaca\u011f\u0131 giri\u015fimler yeterli olmayabilir. 2016’dan sonra iktidara gelece\u011fine kesin g\u00f6z\u00fcyle bakabilece\u011fimiz Cumhuriyet\u00e7ilerle de yak\u0131n temasa ge\u00e7ilmelidir. Fakat \u0130srail sa\u011f\u0131na yak\u0131n siyaset\u00e7ilerin s\u00f6z sahibi oldu\u011fu Cumhuriyet\u00e7ilerin deste\u011fini alabilmek de, Musevi lobisiyle temastan ge\u00e7iyor. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde “de\u011ferler-\u00e7\u0131karlar” ikileminin bir kez daha T\u00fcrk d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 test edece\u011fi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor…<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llarda sa\u011fl\u0131k reformu ve ek bor\u00e7lanma limiti gibi konular sebebiyle Kongre kar\u015f\u0131s\u0131nda zaman zaman zor duruma d\u00fc\u015fen Obama’n\u0131n geriye kalan g\u00f6rev s\u00fcresi boyunca benzeri durumlar ya\u015fama ihtimali bu se\u00e7im sonucuyla daha da artt\u0131. \u0130\u00e7 politika ve ekonomi konular\u0131n\u0131 bir kenara b\u0131rakarak, bu durumun ABD’nin d\u0131\u015f politikas\u0131na, Irak ve Suriye’ye y\u00f6nelik ABD stratejisine ve T\u00fcrkiye-ABD […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13527,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1574","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1574","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1574"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1574\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1574"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1574"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1574"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}