{"id":1564,"date":"2014-10-26T14:23:36","date_gmt":"2014-10-26T12:23:36","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1564"},"modified":"2024-03-07T22:07:29","modified_gmt":"2024-03-07T19:07:29","slug":"dogu-akdenizde-enerji-mucadelesi-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1564","title":{"rendered":"Do\u011fu Akdeniz&#8217;de Enerji M\u00fccadelesi (26.10.2014) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Bu anla\u015fmalar zinciriyle s\u00f6z konusu d\u00f6rt \u00fclke, Do\u011fu Akdeniz&#8217;de en uzun k\u0131y\u0131ya sahip T\u00fcrkiye&#8217;yi, K\u0131br\u0131s Adas\u0131&#8217;n\u0131n kuzeyinde egemen bir birim olarak varl\u0131k g\u00f6steren Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti&#8217;ni (KKTC) ve Gazze dolay\u0131s\u0131yla Akdeniz deniz alanlar\u0131nda hukuki hakka sahip Filistin devletini tamamen g\u00f6z ard\u0131 ederek \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6lgeyi &#8220;payla\u015fm\u0131\u015f&#8221; olduklar\u0131n\u0131 iddia etmeye ba\u015flad\u0131lar. Bu payla\u015f\u0131m\u0131n as\u0131l sebebi b\u00f6lgede yeni ke\u015ffedilen zengin hidrokarbon yataklar\u0131yd\u0131.Her \u015fey 11 y\u0131l \u00f6nce G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Y\u00f6netimi&#8217;nin (GKRY) M\u0131s\u0131r&#8217;la, iki \u00fclkenin Do\u011fu Akdeniz&#8217;deki m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lgelerinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 belirledikleri bir anla\u015fmay\u0131 imzalamalar\u0131yla ba\u015flad\u0131. T\u00fcrkiye&#8217;nin &#8220;kabul edilemez olarak nitelendirdi\u011fi 17 \u015eubat 2003 tarihli bu anla\u015fmadan d\u00f6rt y\u0131l sonra, 17 Ocak 2007&#8217;de bu kez GKRY ile L\u00fcbnan aras\u0131nda benzer i\u00e7erikte bir anla\u015fma imzaland\u0131. GKRY bu kapsamdaki son anla\u015fmas\u0131n\u0131 da 17 Aral\u0131k 2010&#8217;da \u0130srail&#8217;le yapt\u0131. T\u00fcrkiye bu hamleleri de &#8220;uluslararas\u0131 hukuka ayk\u0131r\u0131&#8221; giri\u015fimler olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ilan etti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">G\u00fcncel verilere g\u00f6re, b\u00f6lgede 3,5 trilyon metrek\u00fcp do\u011falgaz ve 1,7 milyar varil petrol ihtiva eden yataklar bulunmaktad\u0131r. \u0130srail&#8217;in buldu\u011fu Tamar sahas\u0131nda 275 milyar metrek\u00fcp do\u011falgaz rezervine rastland\u0131. \u0130srail&#8217;in \u00fczerinde hak iddia etti\u011fi bir ba\u015fka saha olan Leviathan&#8217;da ise 700 milyar metrek\u00fcp do\u011falgaz ve 600 milyon varil petrol oldu\u011fu tahmin ediliyor. GKRY&#8217;nin bir ABD \u015firketine ruhsat vererek i\u015fletime a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgede ise (12. parsel) 200 milyar metrek\u00fcp do\u011falgaz bulundu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Sadece bu rakamlar bile Do\u011fu Akdeniz&#8217;in k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde yeni bir Hazar Havzas\u0131 haline gelebilece\u011fini g\u00f6stermektedir. Dahas\u0131 K\u0131br\u0131s ile Girit adalar\u0131 aras\u0131nda da 15 trilyon metrek\u00fcpl\u00fck daha geni\u015f yataklar\u0131n oldu\u011funu ileri s\u00fcren bilimsel yay\u0131nlar mevcuttur. Bu rakam do\u011fruysa, D. Akdeniz&#8217;deki toplam do\u011falgaz rezervinin, bu \u00fcr\u00fcn\u00fcn d\u00fcnyadaki en b\u00fcy\u00fck \u00fcreticisi olan Rusya&#8217;n\u0131n elindeki miktar\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131na denk d\u00fc\u015fece\u011fi s\u00f6ylenebilir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">T\u00fcrkiye olan\u0131-biteni d\u0131\u015far\u0131dan seyretmedi elbette. Hukuksuzluk itirazlar\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, T\u00fcrkiye&#8217;nin, kendisinin ve KKTC&#8217;nin de bu b\u00fcy\u00fck pastada pay\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermeyi hedefleyen ad\u0131mlar\u0131 geldi. Evvela emektar Piri Reis ara\u015ft\u0131rma gemisi Akdeniz&#8217;e a\u00e7\u0131ld\u0131. Ard\u0131ndan T\u00fcrkiye ile KKTC aras\u0131nda&nbsp; 21 Eyl\u00fcl 2011&#8217;de k\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131rma anla\u015fmas\u0131 imzaland\u0131. Bu anla\u015fmayla T\u00fcrkiye ve KKTC, m\u00fcnhas\u0131ran kendi egemenlik yetkileri alt\u0131nda olan k\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131 alan\u0131n\u0131n koordinatlar\u0131n\u0131 net bir \u015fekilde tespit ederek, b\u00f6lgedeki di\u011fer \u00fclkelere ve D. Akdeniz&#8217;de kendilerine tahsis edilen ruhsatlarla sondaj i\u015flemine ba\u015flayan ya da ba\u015flamay\u0131 planlayan t\u00fcm \u015firketlere ilan etmi\u015f oldular.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Bu hamleleri, art\u0131k miad\u0131n\u0131 dolduran Piri Reis gemisinin yerine, son teknolojiyle donat\u0131lm\u0131\u015f bir ba\u015fka sismik ara\u015ft\u0131rma gemisinin sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 izledi. Bu \u00e7er\u00e7evede Barbaros Hayreddin Pa\u015fa ad\u0131 verilen yeni ara\u015ft\u0131rma gemisi \u00f6nce Karadeniz&#8217;de \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fc. 20 Ekim&#8217;de de Do\u011fu Akdeniz&#8217;e a\u00e7\u0131ld\u0131. Ayn\u0131 anda, ara\u015ft\u0131rma gemisinin \u00e7al\u0131\u015fma yapaca\u011f\u0131 alanlar\u0131n ilan edildi\u011fi bir seyr\u00fcsefer ilan\u0131 (Navi-tex) yay\u0131nlad\u0131. Bu ilana g\u00f6re, Barbaros gemisi 20 Aral\u0131k&#8217;a kadar b\u00f6lgede g\u00f6rev yapacak ve aralar\u0131nda GKRY&#8217;nin evvelce kendi m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lgesi i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 tek tarafl\u0131 olarak ilan etti\u011fi 2,3 ve 9 numaral\u0131 parsellerin de bulundu\u011fu geni\u015f bir alanda enerji yataklar\u0131n\u0131 arayacak. Bu sefer boyunca ara\u015ft\u0131rma gemisine donanmaya ba\u011fl\u0131 firkateynler e\u015flik edecek.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">GKRY T\u00fcrkiye&#8217;nin bu hamlesine iki \u015fekilde tepki g\u00f6sterdi. \u0130lk olarak KKTC ile y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7\u00f6z\u00fcm m\u00fczakerelerinden \u00e7ekildiklerini a\u00e7\u0131klad\u0131lar. Ard\u0131ndan da, Rusya ve \u0130srail&#8217;le tatbikatlar yapma konusunda anla\u015ft\u0131lar. Bu \u00e7er\u00e7evede Barbaros&#8217;un ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131\u011f\u0131 ve T\u00fcrk firkateynlerinin seyretti\u011fi sulara \u00e7ok yak\u0131n bir b\u00f6lgede Rusya&#8217;ya ba\u011fl\u0131 alt\u0131 sava\u015f gemisinin at\u0131\u015fl\u0131 tatbikat yapmas\u0131yla asker\u00ee hareketlilik had safhaya y\u00fckseldi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">T\u00fcrkiye, Barbaros Hayreddin Pa\u015fa&#8217;y\u0131 sefere \u00e7\u0131kararak, kendisini d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakan oldu-bittilere raz\u0131 olmayaca\u011f\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc bir i\u015faretini verdi. \u015eimdi vakit kaybetmeden iki ad\u0131m daha at\u0131lmal\u0131. \u00d6nce di\u011fer b\u00f6lge \u00fclkeleri gibi m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lge ilan edilmeli. K\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, zaten m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lgeyi de kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnenler olabilir. Madem \u00f6yle, bu d\u00f6rt \u00fclke neden bu kadar hukuksal y\u00fck\u00fcn alt\u0131na giriyor? Demek ki, ayn\u0131 \u015fey de\u011fil. \u0130kinci olarak, bulunacak enerji kaynaklar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131nda i\u015f birli\u011fi yap\u0131labilecek a\u00e7\u0131k deniz do\u011falgaz sondaj\u0131 konusunda uzmanla\u015fm\u0131\u015f bir \u00fclkeyle dirsek temas\u0131 ba\u015flat\u0131lmal\u0131. Nedense benim akl\u0131ma Rusya geliyor. Hani n\u00fckleer enerji konusunda da i\u015f birli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z Rusya!<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu anla\u015fmalar zinciriyle s\u00f6z konusu d\u00f6rt \u00fclke, Do\u011fu Akdeniz&#8217;de en uzun k\u0131y\u0131ya sahip T\u00fcrkiye&#8217;yi, K\u0131br\u0131s Adas\u0131&#8217;n\u0131n kuzeyinde egemen bir birim olarak varl\u0131k g\u00f6steren Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti&#8217;ni (KKTC) ve Gazze dolay\u0131s\u0131yla Akdeniz deniz alanlar\u0131nda hukuki hakka sahip Filistin devletini tamamen g\u00f6z ard\u0131 ederek \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6lgeyi &#8220;payla\u015fm\u0131\u015f&#8221; olduklar\u0131n\u0131 iddia etmeye ba\u015flad\u0131lar. Bu payla\u015f\u0131m\u0131n as\u0131l [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13534,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1564","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1564","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1564"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1564\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13534"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1564"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1564"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1564"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}