{"id":1456,"date":"0201-02-05T10:54:07","date_gmt":"0201-02-05T08:58:15","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1456"},"modified":"2024-03-08T18:12:55","modified_gmt":"2024-03-08T15:12:55","slug":"obamanin-2-doneminde-turk-amerikan-iliskileri-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1456","title":{"rendered":"Obama&#8217;n\u0131n 2. d\u00f6neminde T\u00fcrk-Amerikan ili\u015fkileri T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">1 \u015eubat 2013&#8217;te Ankara&#8217;daki ABD B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi&#8217;ne yap\u0131lan sald\u0131r\u0131, Barack Obama&#8217;n\u0131n ikinci ba\u015fkanl\u0131k d\u00f6neminde de ter\u00f6rle m\u00fccadelenin ikili ili\u015fkilerin \u00f6ncelikli konu ba\u015fl\u0131klar\u0131 aras\u0131nda yer alaca\u011f\u0131n\u0131n i\u015fareti olarak nitelendirilebilir. Ba\u015fbakan Erdo\u011fan&#8217;\u0131n Mart ay\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirmesi beklenen Washington ziyareti bu sald\u0131r\u0131 dolay\u0131s\u0131yla \u00f6ne al\u0131n\u0131r m\u0131 \u015fimdiden kestirmek zor. Fakat T\u00fcrkiye&#8217;nin de yer ald\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgedeki dinamiklerin giderek daha da karma\u015f\u0131k bir yap\u0131ya b\u00fcr\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc bug\u00fcnlerde T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda \u00e7ok yo\u011fun bir temas trafi\u011fi ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz. G\u00f6reve ba\u015flad\u0131ktan sonra ilk resm\u00ee yurt d\u0131\u015f\u0131 ziyaretini T\u00fcrkiye&#8217;ye yapan Obama, Bush d\u00f6neminde son derece gergin bir seyir izleyen ABD ile \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkileri d\u00fczeltmeyi hedefliyordu. TBMM&#8217;de ve Kahire \u00dcniversitesinde yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmalarda ABD ile \u0130slam aras\u0131nda bir sava\u015f olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Obama, Orta Do\u011fu \u00fclkelerinde demokrasinin geli\u015fmesine destek vereceklerini de ilan etmi\u015fti. ABD askerlerinin Irak&#8217;tan \u00e7ekilmesi ve Afganistan&#8217;dan \u00e7ekilmeye dair bir takvimin kesinle\u015fmesi geride b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6rt y\u0131lda ABD&#8217;nin b\u00f6lgemize y\u00f6nelik en \u00f6nemli ad\u0131mlar\u0131 olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131. &#8220;Arap Bahar\u0131&#8221;yla birlikte girilen yeni d\u00f6nem ise T\u00fcrkiye ve ABD i\u00e7in hem yeni f\u0131rsatlar\u0131, hem de ciddi tehditleri su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kard\u0131. Tunus, M\u0131s\u0131r ve Libya geli\u015fmeleri s\u0131ras\u0131nda yak\u0131n i\u015f birli\u011fi i\u00e7inde olan T\u00fcrkiye ve ABD, Suriye krizi derinle\u015firken birbirlerinden epeyce farkl\u0131 politikalar y\u00fcr\u00fctt\u00fcler. ABD&#8217;nin Suriye muhalefetinin \u00f6rg\u00fctlenmesine ve Paris, \u0130stanbul ve Katar&#8217;da yap\u0131lan toplant\u0131lara g\u00fc\u00e7l\u00fc destek vermesine ra\u011fmen, Esad rejiminin devrilmesi i\u00e7in bir t\u00fcrl\u00fc do\u011frudan devreye girmemesi T\u00fcrkiye&#8217;de hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na sebep oldu. Bir T\u00fcrk sava\u015f u\u00e7a\u011f\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinden sonra NATO&#8217;nun Suriye&#8217;ye kar\u015f\u0131 verdi\u011fi g\u00fc\u00e7l\u00fc destek ve T\u00fcrkiye&#8217;ye Patriot f\u00fcze bataryalar\u0131n\u0131n yerle\u015ftirilmesi T\u00fcrk-Amerikan ili\u015fkileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan olumlu geli\u015fmeler gibi de\u011ferlendirilse de, asl\u0131nda Washington&#8217;un Suriye konusunda Ankara&#8217;n\u0131n beklentilerini tam olarak kar\u015f\u0131layabildi\u011fini s\u00f6yleyemeyiz. \u0130ki \u00fclke aras\u0131nda Suriye konusunda ortaya \u00e7\u0131kan g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n giderilebilmesi i\u00e7in daha yo\u011fun bir i\u015f birli\u011fi i\u00e7ine girilmesi gerekti\u011fi a\u00e7\u0131k. Di\u011fer yandan, Obama&#8217;n\u0131n ikinci d\u00f6nemi hen\u00fcz ba\u015flam\u0131\u015fken 29 Ocak 2009&#8217;da Davos&#8217;ta patlak veren ve 31 May\u0131s 2010&#8217;daki Mavi Marmara sald\u0131r\u0131s\u0131yla zirveye t\u0131rmanan T\u00fcrkiye-\u0130srail gerilimi de, son d\u00f6rt y\u0131l\u0131n T\u00fcrk-Amerikan ili\u015fkilerinin \u00f6nemli konular\u0131ndan biri oldu. ABD, Orta Do\u011fu&#8217;daki &#8220;stratejik m\u00fcttefiki&#8221; \u0130srail&#8217;in, &#8220;model ortak&#8221; T\u00fcrkiye ile ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131n giderilmesi i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6sterdi. Fakat Mavi Marmara sald\u0131r\u0131s\u0131ndan sonra \u0130srail&#8217;in BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nde k\u0131nanmas\u0131n\u0131 engelledi\u011fi gibi, Obama ile Netanyahu aras\u0131nda esen so\u011fuk r\u00fczg\u00e2rlara ra\u011fmen, T\u00fcrkiye&#8217;nin ili\u015fkilerin yeniden \u0131s\u0131nmas\u0131 i\u00e7in ortaya koydu\u011fu \u00fc\u00e7 \u00f6n \u015fart\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 noktas\u0131nda \u0130srail \u00fczerinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bask\u0131 kurmad\u0131. \u0130srail&#8217;e yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla bilinen ABD&#8217;nin yeni D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 John Kerry&#8217;nin, bu ay i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015ftirece\u011fi T\u00fcrkiye ziyaretinde, \u0130srail&#8217;le ili\u015fkilerin ray\u0131na oturtulmas\u0131 i\u00e7in T\u00fcrkiye&#8217;den baz\u0131 isteklerde bulunmas\u0131 s\u00fcrpriz olmaz. Bu isteklerin ba\u015f\u0131nda T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00f6n \u015fart olarak belirledi\u011fi &#8220;Gazze ablukas\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131&#8221;ndan vazge\u00e7mesi, \u00f6z\u00fcr ve tazminatla yetinmeyi kabul etmesi gelecek. Elbette, yeni &#8220;a\u00e7\u0131l\u0131m&#8221; da T\u00fcrk-Amerikan ili\u015fkilerinin \u00f6nemli bir konu ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. \u00d6zellikle Irak&#8217;\u0131n kuzeyindeki silahl\u0131 militanlar\u0131n ak\u0131betlerinin ne olaca\u011f\u0131 ve baz\u0131 Avrupa \u00fclkelerindeki PKK faaliyetlerinin &#8220;a\u00e7\u0131l\u0131m&#8221; s\u00fcrecini baltalamayacak seviyeye indirilmesi i\u00e7in al\u0131nacak tedbirler gibi konularda Ankara-Washington hatt\u0131ndaki temaslarda ele al\u0131nacak. Y\u0131lan hik\u00e2yesine d\u00f6nen \u0130ran&#8217;\u0131n n\u00fckleer program\u0131 ve bu \u00fclkeye ger\u00e7ekle\u015ftirilebilecek muhtemel bir sald\u0131r\u0131dan, Filistin&#8217;in ba\u011f\u0131ms\u0131z bir devlet olarak kabul\u00fc meselesine, Do\u011fu Akdeniz&#8217;deki enerji rezervlerinin aidiyetinden, Irak&#8217;ta Maliki y\u00f6netiminin izledi\u011fi siyasete ve Afganistan&#8217;\u0131n gelece\u011fine kadar bir\u00e7ok konu T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda isti\u015farelere konu olacak. Yukar\u0131daki konularda T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda y\u00fczde y\u00fcz oran\u0131nda bir \u00e7\u0131kar \u00f6rt\u00fc\u015fmesi olaca\u011f\u0131n\u0131 beklememeliyiz. Ama siyasi, asker\u00ee ve ekonomik alanlardaki ikili ili\u015fkilerin mevcut d\u00fczeyine g\u00f6zlerimizi kapat\u0131p, T\u00fcrkiye-ABD ittifak\u0131n\u0131n yak\u0131n gelecekte \u00e7at\u0131rdayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek de abesle i\u015ftigal olur.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1 \u015eubat 2013&#8217;te Ankara&#8217;daki ABD B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi&#8217;ne yap\u0131lan sald\u0131r\u0131, Barack Obama&#8217;n\u0131n ikinci ba\u015fkanl\u0131k d\u00f6neminde de ter\u00f6rle m\u00fccadelenin ikili ili\u015fkilerin \u00f6ncelikli konu ba\u015fl\u0131klar\u0131 aras\u0131nda yer alaca\u011f\u0131n\u0131n i\u015fareti olarak nitelendirilebilir. Ba\u015fbakan Erdo\u011fan&#8217;\u0131n Mart ay\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirmesi beklenen Washington ziyareti bu sald\u0131r\u0131 dolay\u0131s\u0131yla \u00f6ne al\u0131n\u0131r m\u0131 \u015fimdiden kestirmek zor. Fakat T\u00fcrkiye&#8217;nin de yer ald\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgedeki dinamiklerin giderek daha da karma\u015f\u0131k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14306,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[9],"class_list":["post-1456","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","tag-9"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1456","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1456"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1456\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/14306"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1456"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1456"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1456"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}