{"id":1282,"date":"2012-01-17T08:56:03","date_gmt":"2012-01-17T06:56:03","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1282"},"modified":"2024-03-07T22:27:17","modified_gmt":"2024-03-07T19:27:17","slug":"buyuk-davanin-unutulmaz-kahramani-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1282","title":{"rendered":"B\u00fcy\u00fck davan\u0131n unutulmaz kahraman\u0131 (17.01.2012) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\">Son nefesine kadar KKTC&#8217;nin gelece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen K\u0131br\u0131s T\u00fcrkleri&#8217;nin efsane ismi Rauf Denkta\u015f, gelecek nesiller taraf\u0131ndan da minnetle an\u0131lacak. Rauf Denkta\u015f ad\u0131 K\u0131br\u0131s ile \u00f6zde\u015fle\u015fmi\u015ftir. &#8220;Filistin Davas\u0131&#8221; denildi\u011finde nas\u0131l Yaser Arafat&#8217;\u0131n ad\u0131 ak\u0131llara geliyorsa, &#8220;K\u0131br\u0131s Davas\u0131&#8221; denilince de ilk akla gelen Denkta\u015f&#8217;t\u0131r. \u00d6mr\u00fcn\u00fcn \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin var olma m\u00fccadelesinin lideri olarak ge\u00e7irdi. S\u00f6m\u00fcrge topraklar\u0131nda do\u011fdu; kurdu\u011fu ba\u011f\u0131ms\u0131z Cumhuriyet&#8217;in topraklar\u0131nda hayata g\u00f6zlerini kapad\u0131. Hayat hik\u00e2yesi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Rauf Denkta\u015f t\u00fcm T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131&#8217;n\u0131n en ba\u015far\u0131l\u0131 devlet adamlar\u0131ndan biri olarak hat\u0131rlanacakt\u0131r. Denkta\u015f&#8217;\u0131n m\u00fccadelesi ne K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin Rumlar\u0131n insaf\u0131na terk edilece\u011fi, ge\u00e7mi\u015fte denenmi\u015f ve iflas etmi\u015f bir modeli yeniden getirmek, ne de T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00fcye olmad\u0131\u011f\u0131 Avrupa Birli\u011fi&#8217;ne KKTC&#8217;yi sokmak i\u00e7indi. Denkta\u015f 1983&#8217;te ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ilan edilen Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti&#8217;nin d\u00fcnya devletler sisteminin sayg\u0131n bir \u00fcyesi olarak ya\u015famas\u0131n\u0131 arzu ediyordu. Son saatlerinde bile 28 ya\u015f\u0131n\u0131 dolduran bu devletin gelece\u011fine ili\u015fkin endi\u015felerini evlatlar\u0131yla payla\u015fm\u0131\u015f, sanki yan\u0131ndaym\u0131\u015f\u00e7as\u0131na Rum lider Hristofyas&#8217;a seslenerek, &#8220;Hristofyas! Buras\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131z bir cumhuriyettir&#8221; demi\u015fti.&nbsp;<strong>ACABA ANLADILAR MI?&nbsp;<\/strong>Belki de Denkta\u015f&#8217;\u0131n son nefesinde KKTC&#8217;nin &#8220;ba\u011f\u0131ms\u0131z bir cumhuriyet&#8221; oldu\u011funu hat\u0131rlatmas\u0131 gereken tek ki\u015fi Hristofyas de\u011fildi. Y\u0131llarca narin bir \u00e7i\u00e7ek gibi \u00fczerine titredi\u011fi KKTC&#8217;nin i\u00e7inde de, &#8220;Anavatan benim i\u00e7in her \u015feyden \u00f6nemlidir&#8221; diyerek, ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve derin sevgisini defalarca dile getirdi\u011fi T\u00fcrkiye&#8217;de de, onu &#8220;geri kafal\u0131&#8221;, &#8220;modas\u0131 ge\u00e7mi\u015f&#8221;, &#8220;So\u011fuk Sava\u015f art\u0131\u011f\u0131&#8221; olarak nitelendiren \u00e7ok say\u0131da vizyon fakiri insan vard\u0131. M\u00fccadelesini ve hayattaki en b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131s\u0131 olarak kurdu\u011fu devleti k\u00fc\u00e7\u00fcmseyen, en zor g\u00fcnlerinde onu yaln\u0131z b\u0131rakan, &#8220;yetti be annem&#8221; pankartlar\u0131yla onun ideallerini yerden yere vuranlar acaba son \u00fc\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr Denkta\u015f&#8217;\u0131n yerinin doldurulmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlam\u0131\u015flar m\u0131d\u0131r? Denkta\u015f hat\u0131ralar\u0131nda, hayat\u0131n\u0131n en mutlu g\u00fcn\u00fcn\u00fcn 20 Temmuz 1974 oldu\u011funu s\u00f6yler. Harek\u00e2ttan bir gece \u00f6nce, birka\u00e7 saat sonra T\u00fcrk askerinin Ada&#8217;ya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 s\u00f6ylendi\u011finde ya\u015fananlar\u0131 Denkta\u015f&#8217;\u0131n kaleminden okuyal\u0131m:&nbsp;<strong>ZAFER HALKTAN YANADIR&nbsp;<\/strong>&#8220;Sar\u0131\u015ft\u0131k, a\u011fla\u015ft\u0131k, sevin\u00e7ten g\u00f6zlerimiz ya\u015farm\u0131\u015ft\u0131. Bana verilen talimat; &#8216;Sabah 05.00&#8217;e kadar kimseye bir \u015fey s\u00f6yleme&#8217; \u015feklindeydi. Ancak s\u00f6ylemeden yap\u0131lacak i\u015fler de vard\u0131. Kararg\u00e2h\u0131n toplanmas\u0131, ta\u015f\u0131nmas\u0131, radyoya televizyona verilecek beyanatlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131, terc\u00fcmesi. Bunun i\u00e7in saat 22.00&#8217;yi zor bekleyebildim. Bundan sonra arkada\u015flar\u0131 bir bir \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131m. Kendilerine her tebligat\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131mda, &#8216;Yar\u0131n sabah geliyorlar&#8217; dedi\u011fimde, evvela bir sevin\u00e7, \u00f6p\u00fc\u015fme, a\u011fla\u015fma; sonra &#8216;eve gidip geleyim&#8217; istekleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m. &#8216;Hay\u0131r, art\u0131k bu kap\u0131dan \u00e7\u0131kamazs\u0131n\u0131z, T\u00fcrk ordusu gelinceye kadar burada kalacaks\u0131n\u0131z&#8217; dedim ve \u00f6yle yapt\u0131k.&#8221; Harek\u00e2t ba\u015flarken Denkta\u015f, halk\u0131na radyodan bu m\u00fcjdeli haberi \u015fu s\u00f6zlerle veriyordu: &#8220;T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri \u015fu dakikadan itibaren Adan\u0131n \u00e7e\u015fitli yerlerine \u00e7\u0131kmaya ve inmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u011f\u0131ms\u0131z K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti&#8217;nin egemenli\u011finin ve toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn koruyucusu olarak kahraman T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri&#8217;ni aziz vatan topraklar\u0131nda kucaklaman\u0131n, bir as\u0131rl\u0131k hasreti gidermenin sevinci ve mutlulu\u011fu i\u00e7indeyiz. Zafer ba\u011f\u0131ms\u0131z K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti&#8217;nin savunucusu t\u00fcm K\u0131br\u0131sl\u0131lar\u0131nd\u0131r. Tanr\u0131 kahraman T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri mensuplar\u0131 ve onlar\u0131n ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olan m\u00fccahit ordumuza kuvvet bah\u015fetsin. Zafer nasip eylesin. Zafer haktan yanad\u0131r.&#8221;&nbsp;<strong>HAREK\u00c2TTAN 9 YIL SONRA&nbsp;<\/strong>Bar\u0131\u015f Harek\u00e2t\u0131 zaferle sonu\u00e7lanm\u0131\u015f, K\u0131br\u0131s T\u00fcrkleri Ada&#8217;y\u0131 Yunanistan&#8217;a ba\u011flamak isteyen cunta devrilmi\u015fti. Yok edilme tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan K\u0131br\u0131s T\u00fcrkleri kurtulmu\u015ftu. Harek\u00e2ttan dokuz y\u0131l sonra 15 Kas\u0131m 1983&#8217;te Rauf Denkta\u015f bu kez Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti&#8217;nin &#8220;ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k bildirisini&#8221; Meclis&#8217;te okuyan ki\u015fi oldu. Bildiride, kendi istikbalini tayin etme hakk\u0131n\u0131 kullanan K\u0131br\u0131s T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n, Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti&#8217;ni kurdu\u011fu ilan ediliyor, bu ad\u0131m\u0131n Ada&#8217;daki iki e\u015fit halk aras\u0131nda ortakl\u0131\u011f\u0131n bir federasyon \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda yeniden kurulmas\u0131n\u0131 ve sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesini kolayla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131 ifade ediliyordu. Bildiriyi okuyan Rauf Denkta\u015f KKTC&#8217;nin kurucu cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ildi. KKTC, Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nin 1984&#8217;te alm\u0131\u015f oldu\u011fu 550 say\u0131l\u0131 karar y\u00fcz\u00fcnden T\u00fcrkiye d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir devlet taraf\u0131ndan resmen tan\u0131nmad\u0131. 1991&#8217;de ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 kazanan T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 devletleri bile KKTC&#8217;yi tan\u0131ma karar\u0131 alamad\u0131lar. KKTC&#8217;nin d\u00fcnyadan izole edilmi\u015fli\u011fine ra\u011fmen Denkta\u015f hi\u00e7bir zaman y\u0131lmadan ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelesini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Rum taraf\u0131yla yap\u0131lan toplumlar aras\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde asla geri ad\u0131m atmad\u0131; T\u00fcrklerin Ada&#8217;da egemen ve e\u015fit halk olmas\u0131 hedefinden taviz vermedi. Tam da bu sebeple, T\u00fcrkiye&#8217;den gelen b\u00fct\u00fcn siyasi bask\u0131lara ve y\u00f6nlendirmelere ra\u011fmen Annan Plan\u0131&#8217;na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. 2004&#8217;te yap\u0131lan referandumda Plan&#8217;a &#8220;hay\u0131r&#8221; oyu verdi. Annan Plan\u0131&#8217;n\u0131 neden ret etti\u011fini Denkta\u015f \u015fu s\u00f6zlerle ifade etmekteydi: &#8220;Annan Plan\u0131 Rumlar\u0131 tatmin etmek i\u00e7in ve T\u00fcrkleri K\u0131br\u0131s&#8217;tan \u00e7\u0131kartmak i\u00e7in, bulunmu\u015f bir form\u00fcld\u00fc. Bu Plan&#8217;\u0131 reddetmemiz i\u00e7in, daha bir\u00e7ok gerek\u00e7e var. Plan, gere\u011fince m\u00fczakere edilmi\u015f de\u011fildi. Ancak, T\u00fcrkiye&#8217;yi K\u0131br\u0131s&#8217;tan \u00e7\u0131kartmay\u0131 \u00f6ng\u00f6ren devletler, meseleyi kendi g\u00f6r\u00fc\u015fleri do\u011frultusunda halletme g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeydi. Rumlar\u0131n AB&#8217;ye m\u00fcracaat\u0131 destekleniyordu.&#8221;&nbsp;<strong>RUHUNU \u015eAD ETMEK \u0130\u00c7\u0130N&nbsp;<\/strong>K\u0131br\u0131s sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fc hedefleyen toplumlararas\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler ise h\u00e2l\u00e2 devam ediyor. 2012&#8217;nin \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u0131l\u0131 olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylense de, daha \u00f6nce Annan Plan\u0131 i\u00e7in de ayn\u0131 \u00fcmitlerin dile getirildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, biraz temkinli olmak gerekiyor. Denkta\u015f&#8217;\u0131n vefat\u0131 \u00fczerine onun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve \u00f6neminden bahseden mesajlar yay\u0131nlayanlar, K\u0131br\u0131s T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n egemenli\u011fini ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirerek Denkta\u015f&#8217;\u0131n ruhunu \u015fad edeceklerdir. T\u00fcrkiye ile KKTC aras\u0131nda imzalanan K\u0131ta Sahanl\u0131\u011f\u0131 Payla\u015f\u0131m Antla\u015fmas\u0131&#8217;n\u0131n TBMM&#8217;de bir an \u00f6nce onaylanmas\u0131 ve y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe sokulmas\u0131 bu y\u00f6nde \u00f6nemli bir ad\u0131m olacakt\u0131r. Rauf Denkta\u015f&#8217;\u0131 bug\u00fcn u\u011furluyoruz. Ard\u0131ndan yaz\u0131lanlarda onu &#8220;k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fclkenin b\u00fcy\u00fck lideri&#8221; \u015feklindeki nitelemeler dikkati \u00e7ekmekteydi. Belki de, &#8220;b\u00fcy\u00fck davan\u0131n, unutulmaz kahraman\u0131&#8221; demek laz\u0131md\u0131r. Allah rahmet eylesin.&nbsp;<strong>Tarih onu hakl\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131&nbsp;<\/strong>Bu s\u00fcre\u00e7te Denkta\u015f&#8217;\u0131 en fazla \u00fczen ise, &#8220;Plana &#8216;hay\u0131r&#8217; derseniz sonucuna katlan\u0131rs\u0131n\u0131z&#8221; diyenlerin tavr\u0131yd\u0131. \u00dczerine titredi\u011fi Anavatan&#8217;dan kendisine \u00fcst\u00fc kapal\u0131 bir tehdit gelmi\u015fti. Rumlar ret etti\u011fi i\u00e7in Plan y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmedi. Fakat referandum s\u00fcrecinde s\u00f6ylenenler ve ya\u015fananlar Denkta\u015f&#8217;\u0131 derinden \u00fczm\u00fc\u015ft\u00fc. 2005 y\u0131l\u0131ndaki cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imine girmedi. Aktif siyasi hayattan \u00e7ekildikten sonra K\u0131br\u0131s Davas\u0131&#8217;n\u0131 \u00e7e\u015fitli platformlarda anlatmaya devam etti. Annan Plan\u0131 referandumundan bug\u00fcne ya\u015fananlar, Denkta\u015f&#8217;\u0131n hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 onaylar gibidir. Plan\u0131 ret eden Rumlar, 1 May\u0131s 2004&#8217;te AB&#8217;ye \u00fcye olarak al\u0131nd\u0131lar. Temmuz 2012&#8217;de d\u00f6nem ba\u015fkan\u0131 olmaya haz\u0131rlan\u0131yorlar. Do\u011fu Akdeniz&#8217;de, K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin ve T\u00fcrkiye&#8217;nin haklar\u0131n\u0131 g\u00f6zetmeden do\u011falgaz \u00e7\u0131kartarak, AB do\u011falgaz piyasas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli akt\u00f6r\u00fc olmaya adaylar. Plan\u0131 kabul eden K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerine AB h\u00e2l\u00e2 izolasyon uyguluyor. Zaten Rumlar kabul etmeden bu izolasyonlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131, AB&#8217;nin karar alma bi\u00e7imi sebebiyle, m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Annan Plan\u0131&#8217;na b\u00fcy\u00fck destek vermesi ve K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerini de &#8220;evet&#8221; demeye y\u00f6nlendirmesi sayesinde AB&#8217;yle m\u00fczakereye ba\u015flayan T\u00fcrkiye, 2005&#8217;ten bu yana 35 m\u00fczakere fasl\u0131n\u0131n ancak 13&#8217;\u00fcn\u00fc a\u00e7abilirken, tek bir fas\u0131l kapatabildi. AB T\u00fcrkiye&#8217;ye 2006&#8217;da K\u0131br\u0131sl\u0131 Rumlara limanlar\u0131n\u0131 ve havaalanlar\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funu hat\u0131rlatt\u0131.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son nefesine kadar KKTC&#8217;nin gelece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen K\u0131br\u0131s T\u00fcrkleri&#8217;nin efsane ismi Rauf Denkta\u015f, gelecek nesiller taraf\u0131ndan da minnetle an\u0131lacak. Rauf Denkta\u015f ad\u0131 K\u0131br\u0131s ile \u00f6zde\u015fle\u015fmi\u015ftir. &#8220;Filistin Davas\u0131&#8221; denildi\u011finde nas\u0131l Yaser Arafat&#8217;\u0131n ad\u0131 ak\u0131llara geliyorsa, &#8220;K\u0131br\u0131s Davas\u0131&#8221; denilince de ilk akla gelen Denkta\u015f&#8217;t\u0131r. \u00d6mr\u00fcn\u00fcn \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerinin var olma m\u00fccadelesinin lideri olarak ge\u00e7irdi. S\u00f6m\u00fcrge [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13573,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1282","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1282","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1282"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1282\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13574,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1282\/revisions\/13574"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13573"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1282"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1282"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1282"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}