{"id":1233,"date":"2011-09-27T08:37:50","date_gmt":"2011-09-27T05:37:50","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1233"},"modified":"2024-03-07T22:42:51","modified_gmt":"2024-03-07T19:42:51","slug":"kibrista-tansiyon-yukseliyor-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1233","title":{"rendered":"K\u0131br\u0131s’ta tansiyon y\u00fckseliyor! (27.09.2011) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"

\u00c7ATI\u015eMA \u0130HT\u0130MAL\u0130 SIFIRA YAKIN Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta ya\u015fanan geli\u015fmeler, Do\u011fu Akdeniz’de bir \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalini ister istemez ak\u0131llara getirdi. \u00d6yle yorumlansa da, \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalinin s\u0131f\u0131ra yak\u0131n oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrtecek sebepler var. AB MACERAMIZ B\u0130TEB\u0130L\u0130R Avrupa Birli\u011fi \u00fcyesi Rum kesimi m\u00fczakere s\u00fcrecini tamamen bloke edebilecek ara\u00e7lara sahiptir. Bu y\u00fczden silahl\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fma T\u00fcrkiye’nin AB maceras\u0131n\u0131n hukuken sona ermesine yol a\u00e7acakt\u0131r. Amerikan Noble Enerji \u015firketinin K\u0131br\u0131s Adas\u0131n\u0131n g\u00fcneydo\u011fusunda, G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Y\u00f6netimi’nin (GKRY) “12. Parsel” ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi arama sahas\u0131nda sondaja ba\u015flamas\u0131yla, Do\u011fu Akdeniz’deki gerilim s\u00fcratle y\u00fckseli\u015fe ge\u00e7ti. T\u00fcrkiye ile Kuzey K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Cumhuriyeti (KKTC) aras\u0131nda New York’ta “K\u0131ta Sahanl\u0131\u011f\u0131 Payla\u015f\u0131m Anla\u015fmas\u0131”n\u0131n imzalanmas\u0131ndan hemen sonra Koca Piri Reis ara\u015ft\u0131rma gemisi, donanmaya ba\u011fl\u0131 sava\u015f gemilerinin e\u015fli\u011finde, do\u011falgaz ve petrol aramak i\u00e7in Do\u011fu Akdeniz’e a\u00e7\u0131ld\u0131. Ba\u015fbakan Erdo\u011fan da, Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu’nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, “Rum y\u00f6netimi sadece Ada’da de\u011fil, b\u00fct\u00fcn b\u00f6lgede gerginli\u011fe sebep olabilecek bu giri\u015fimlerinin durdurulmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde etkin \u00e7aba sarf etmeidir. Aksi takdirde biz de gere\u011fini yapaca\u011f\u0131z” diyerek, T\u00fcrkiye’nin b\u00f6lgedeki haklar\u0131na sonuna kadar sahip \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 mesaj\u0131n\u0131 verdi. Bir haftaya s\u0131\u011fan bu geli\u015fmeler, Do\u011fu Akdeniz’de bir \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalini ister istemez ak\u0131llara getirdi. Her ne kadar, ya\u015fanan geli\u015fmeler kamuoyunun geni\u015f kesimleri taraf\u0131ndan gerilimin daha da t\u0131rmanabilece\u011fi ve bir silahl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n dahi \u00e7\u0131kabilece\u011fi \u015feklinde yorumlansa da, \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalinin s\u0131f\u0131ra yak\u0131n oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrtecek ba\u015fl\u0131ca be\u015f sebep var. \u0130\u015eTE BE\u015e SEBEP Birincisi, GKRY’nin, KKTC’yle i\u015f birli\u011fi yapmamas\u0131na ve K\u0131br\u0131s T\u00fcrklerini hi\u00e7bir \u015fekilde s\u00fcrecin i\u00e7ine almadan do\u011falgaz \u00e7\u0131kartma faaliyetine giri\u015fmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, 2003’ten bu yana att\u0131\u011f\u0131 ad\u0131mlar -T\u00fcrkiye’nin gecikmi\u015fli\u011fini g\u00f6sterse ve bu bak\u0131mdan \u00fcz\u00fcc\u00fc olsa da- uluslararas\u0131 hukuk bak\u0131m\u0131ndan fazlaca problemli g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. 1982 tarihli Birle\u015fmi\u015f Milletler Deniz Hukuku S\u00f6zle\u015fmesi’nin bir taraf\u0131 olan GKRY, bu s\u00f6zle\u015fmeye dayanarak kendi M\u00fcnhas\u0131r Ekonomik B\u00f6lgesi’ni, bir i\u00e7 hukuk d\u00fczenlemesiyle ilan etmi\u015f, yine bu s\u00f6zle\u015fmenin \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc gibi, di\u011fer devletlerle payla\u015f\u0131m anla\u015fmalar\u0131 yapm\u0131\u015f, ard\u0131ndan da uluslararas\u0131 bir ihale a\u00e7arak, bir Amerikan firmas\u0131na arama ve \u00e7\u0131kartma ruhsat\u0131 vermi\u015f durumda. Di\u011fer devletlerle yapt\u0131\u011f\u0131 anla\u015fmalar\u0131 BM’ye tescil ettirmeyi de ihmal etmeyen GKRY’nin, uluslararas\u0131 hukuku ihlal etti\u011fi \u015feklinde bir gerek\u00e7enin T\u00fcrkiye taraf\u0131ndan ileri s\u00fcr\u00fclmesi ve buna dayan\u0131larak GKRY’yle \u00e7at\u0131\u015fmaya girilmesi s\u00f6z konusu olamaz. Zaten T\u00fcrkiye de, bunu ifade edemiyor. Ankara’n\u0131n savundu\u011fu tez, GKRY’nin, KKTC’yi oyunun d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakarak att\u0131\u011f\u0131 bu ad\u0131mlar\u0131n, Ada’da devam etmekte olan bar\u0131\u015f s\u00fcrecini baltalad\u0131\u011f\u0131ndan ibaret. RUMLAR TENK\u0130D ED\u0130LM\u0130YOR \u0130kincisi, GKRY uluslararas\u0131 alanda diplomatik tan\u0131nm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 olan, Birle\u015fmi\u015f Milletlere “K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti” ad\u0131yla \u00fcyeli\u011fi devam eden, 2004’ten bu yana da AB \u00fcyesi olan bir “devlet”. KKTC’nin tan\u0131nmamas\u0131 i\u00e7in BM G\u00fcvenlik Konseyi’nin alm\u0131\u015f oldu\u011fu kararlar da ortada. GKRY’nin geleneksel m\u00fcttefiki olan Yunanistan’\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu ekonomik bunal\u0131m sebebiyle Akdeniz’de parma\u011f\u0131n\u0131 oynatacak hali olmasa da, Avrupa Birli\u011fi, GKRY’nin D. Akdeniz’deki faaliyetlerini tasvip eden bir tutum i\u00e7inde. Dahas\u0131, Rusya ve ABD de GKRY’nin eylemlerini tenkit eden bir s\u00f6ylemden \u0131srarla ka\u00e7\u0131n\u0131yor, aksine Rumlar\u0131n D. Akdeniz’de gaz ve petrol aramas\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 hukuka uygun oldu\u011funu ifade ediyorlar. B\u00f6yle bir tablo i\u00e7inde, T\u00fcrkiye’nin, kendi tezine destek veren bir tek devlet bile yokken GKRY’yle \u00e7at\u0131\u015fmaya girmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Zira b\u00f6yle bir durumda, kendince ne kadar hakl\u0131 gerek\u00e7elere dayansa da, T\u00fcrkiye uluslararas\u0131 alanda yaln\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lma tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacak. AB \u00dcYES\u0130 \u0130LE \u00c7ATI\u015eAMAZ \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, 2005’ten bu yana AB’yle m\u00fczakereler y\u00fcr\u00fcten T\u00fcrkiye’nin, bir AB \u00fcyesiyle \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 da s\u00f6z konusu olamaz. T\u00fcrkiye ile GKRY aras\u0131nda -boyutu ne olursa olsun- silahl\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fma T\u00fcrkiye’nin AB maceras\u0131n\u0131n hukuken sona ermesine de yol a\u00e7acakt\u0131r. Di\u011fer taraftan, AB \u00fcyesi GKRY’nin zaten a\u011f\u0131r aksak giden m\u00fczakere s\u00fcrecini tamamen bloke edebilecek ara\u00e7lara sahip oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini de ak\u0131llardan \u00e7\u0131kartmamak gerekir. Kabul edelim ya da etmeyelim, GKRY 1 May\u0131s 2004’ten bu yana AB’nin di\u011fer \u00fcyelerinin sahip oldu\u011fu b\u00fct\u00fcn haklara sahiptir. Rum Y\u00f6netimi’nin engelledi\u011fi hi\u00e7bir m\u00fczakere ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131lamayaca\u011f\u0131 gibi, zaten AB Konseyi’nin Aral\u0131k 2006’da ald\u0131\u011f\u0131 bir karar uyar\u0131nca, 8 m\u00fczakere ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131labilmesi de do\u011frudan T\u00fcrkiye’nin GKRY band\u0131ral\u0131 gemi ve u\u00e7aklara kendi liman ve havaalanlar\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131 \u015fart\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla K\u0131br\u0131s meselesi T\u00fcrkiye’nin AB’yle ili\u015fkilerini rehin alm\u0131\u015f durumdad\u0131r. \u00c7\u00d6Z\u00dcM \u0130\u00c7\u0130N DESTEK D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc, kamuoyunda sanki yakla\u015fmakta olan bir silahl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fma varm\u0131\u015f izlenimi uyansa da, asl\u0131nda T\u00fcrkiye, T\u00fcrk ve Rum taraflar\u0131 aras\u0131nda New York’ta devam eden \u00e7\u00f6z\u00fcm g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine verdi\u011fi deste\u011fi s\u00fcrd\u00fcrmektedir. Nitekim Ba\u015fbakan Erdo\u011fan’\u0131n BM Genel Kurulu’nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, “Hedef, m\u00fczakerelerin bu y\u0131l sonuna kadar sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm plan\u0131n\u0131n gelecek sene ba\u015f\u0131nda referandumlarda onaylanmas\u0131n\u0131 takiben birle\u015fik yeni K\u0131br\u0131s’\u0131n Avrupa Birli\u011fi i\u00e7indeki yerini almas\u0131d\u0131r” c\u00fcmlesini sarf etti\u011fini g\u00f6zden ka\u00e7\u0131ramay\u0131z. Bir yandan, Ada’da bar\u0131\u015f i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6steren T\u00fcrkiye’nin, di\u011fer taraftan da GKRY ile bir \u00e7at\u0131\u015fmaya girmesi elbette d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Aksi bir durum s\u00f6z konusu olsayd\u0131, Filistin’in BM \u00fcyeli\u011fi i\u00e7in bug\u00fcne kadar hi\u00e7bir devletin g\u00f6stermedi\u011fi \u00e7abay\u0131 tek ba\u015f\u0131na BM \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda sarf eden Ba\u015fbakan Erdo\u011fan’\u0131n, KKTC’nin “\u00fcye olmayan devlet” olarak tan\u0131nmas\u0131 i\u00e7in de bir \u015feyler yapmas\u0131 beklenebilirdi. Bu ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi gibi, Ba\u015fbakan BM konu\u015fmas\u0131nda “KKTC” demekten bile \u0131srarla ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015f, onun yerine “K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Taraf\u0131” ifadesini kullanmay\u0131 tercih etmi\u015ftir. EKONOM\u0130K B\u00d6LGE \u0130LANI Be\u015fincisi, T\u00fcrkiye ger\u00e7ekten Do\u011fu Akdeniz’de GKRY ile gerilimi daha \u00fcst seviyelere ta\u015f\u0131may\u0131 g\u00f6ze alarak, do\u011falgaz ve petrol aramay\u0131 hedefleseydi, KKTC ile k\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131 payla\u015f\u0131m anla\u015fmas\u0131 yaparken, bir bakanlar kurulu karar\u0131yla Akdeniz’de 200 millik m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lgesini de ilan ederdi. Aksine, 1986’da Karadeniz’de kendi m\u00fcnhas\u0131r ekonomik b\u00f6lgesini ilan etmesinin \u00fczerinden 25 y\u0131l ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen T\u00fcrkiye Akdeniz’de bu ad\u0131m\u0131 atmamaktad\u0131r. KKTC’yle yap\u0131lan anla\u015fman\u0131n uygulamaya girebilmesi de, Anayasam\u0131z\u0131n 90. Maddesinde yer alan \u00e7ok a\u00e7\u0131k h\u00fck\u00fcm gere\u011fi, TBMM taraf\u0131ndan uygun bulunmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Parlamento a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan g\u00fcndeme al\u0131nmamas\u0131 ve onaylanmamas\u0131 durumunda, bu anla\u015fman\u0131n h\u00fck\u00fcmleri dahi uygulanamaz. Buna ek olarak, T\u00fcrkiye’nin Akdeniz’deki enerji kaynaklar\u0131na eri\u015fim konusunda ciddi oldu\u011funun b\u00fct\u00fcn taraflarca idrak edilebilmesi i\u00e7in, herhalde 1978 yap\u0131m\u0131 ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcz teknolojisinin \u00e7ok gerisinde kalm\u0131\u015f bir ara\u015ft\u0131rma gemisiyle de\u011fil, en modern donan\u0131ma sahip bir ara\u015ft\u0131rma filosuyla sahaya \u00e7\u0131kmas\u0131 gerekirdi. Uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde de her musibetten bir hay\u0131r \u00e7\u0131kabilir. GKRY’nin D. Akdeniz’deki hamlesi, hi\u00e7 olmazsa T\u00fcrkiye’nin bu b\u00fcy\u00fck alan\u0131 hat\u0131rlamas\u0131na sebep oldu. Sadece bug\u00fcn reaksiyon vermek ad\u0131na de\u011fil, T\u00fcrkiye’nin uzun vadeli stratejik hedeflerine ula\u015fmak i\u00e7in planl\u0131 ad\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131 durumda, T\u00fcrkiye de Akdeniz enerji kaynaklar\u0131na ortak olacakt\u0131r. Bu yap\u0131l\u0131rken, K\u0131br\u0131s g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde \u00f6nemli ilerlemeler kaydedilmesi kimse i\u00e7in s\u00fcrpriz olmamal\u0131d\u0131r. As\u0131l s\u00fcrpriz, Akdeniz’de bir \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n ya\u015fanmas\u0131d\u0131r.P\u0130R\u0130 RE\u0130S B\u00d6LGEDE T\u00fcrkiye ile KKTC aras\u0131nda “K\u0131ta Sahanl\u0131\u011f\u0131 Payla\u015f\u0131m Anla\u015fmas\u0131”n\u0131n imzalanmas\u0131ndan sonra Koca Piri Reis ara\u015ft\u0131rma gemisi, Do\u011fu Akdeniz’deki hedef noktaya ula\u015ft\u0131. Piri Reis; petrol sondaj\u0131n\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in gerekli sismik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 (deniz taban\u0131n\u0131n ve alt\u0131n\u0131n incelenmesi) ger\u00e7ekle\u015ftirebilecek T\u00fcrkiye’nin tek gemisi olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131yor.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00c7ATI\u015eMA \u0130HT\u0130MAL\u0130 SIFIRA YAKIN Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta ya\u015fanan geli\u015fmeler, Do\u011fu Akdeniz’de bir \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalini ister istemez ak\u0131llara getirdi. \u00d6yle yorumlansa da, \u00e7at\u0131\u015fma ihtimalinin s\u0131f\u0131ra yak\u0131n oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrtecek sebepler var. AB MACERAMIZ B\u0130TEB\u0130L\u0130R Avrupa Birli\u011fi \u00fcyesi Rum kesimi m\u00fczakere s\u00fcrecini tamamen bloke edebilecek ara\u00e7lara sahiptir. Bu y\u00fczden silahl\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fma T\u00fcrkiye’nin AB maceras\u0131n\u0131n hukuken sona ermesine yol […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13605,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1233","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1233","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1233"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1233\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13605"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1233"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1233"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1233"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}