{"id":1029,"date":"2010-06-15T12:40:10","date_gmt":"2010-06-15T09:40:10","guid":{"rendered":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1029"},"modified":"2024-03-08T09:27:51","modified_gmt":"2024-03-08T06:27:51","slug":"model-ortaklik-demode-oluyor-turkiye-gazetesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cagrierhan.net\/?p=1029","title":{"rendered":"Model Ortakl\u0131k demode oluyor (15.06.2010) T\u00fcrkiye Gazetesi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: Helvetica; font-size: 10pt;\"><strong>\u0130ran i\u00e7in yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n oyland\u0131\u011f\u0131 Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi toplant\u0131s\u0131nda BM Daimi Temsilcisi Ertu\u011frul Apakan, hay\u0131r oyu kullanm\u0131\u015ft\u0131.&nbsp;<\/strong><strong>B\u0130R YIL SONRA G\u00d6R\u00dc\u015e AYRILI\u011eI&nbsp;<\/strong>BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;ndeki oylamada ABD ile ters d\u00fc\u015fmemiz, Obama&#8217;n\u0131n ge\u00e7en y\u0131l T\u00fcrkiye ziyareti s\u0131ras\u0131nda dile getirdi\u011fi &#8220;Model Ortakl\u0131k&#8221; kavram\u0131n\u0131 ak\u0131llara getirdi.&nbsp;<strong>PROBLEM APA\u00c7IK ORTADA&nbsp;<\/strong>Ankara&#8217;da kimse, T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda hi\u00e7bir sorun yokmu\u015f gibi davranamaz. Sorun vard\u0131r. Derinle\u015fmektedir. Model Ortakl\u0131k kavram\u0131 demode olmak \u00fczeredir<strong>ALKI\u015eLANMASI GEREK\u0130RD\u0130&nbsp;<\/strong>E\u011fer ABD&#8217;nin niyeti, ger\u00e7ekten sadece \u0130ran&#8217;\u0131n n\u00fckleer silah \u00fcretmesini engellemek olsayd\u0131, T\u00fcrkiye ve Brezilya&#8217;n\u0131n bu hamlesini alk\u0131\u015flamas\u0131 gerekirdi. Ama tersi oldu. T\u00fcrkiye ve Brezilya&#8217;n\u0131n ortak giri\u015fimlerinden sonra \u0130ran y\u00f6netiminin zenginle\u015ftirilmi\u015f uranyum takas\u0131na &#8220;evet&#8221; demesiyle 17 May\u0131sta a\u00e7\u0131klanan \u00fc\u00e7l\u00fc deklarasyon T\u00fcrkiye&#8217;de sevin\u00e7le kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015ft\u0131. Ankara, 2003&#8217;te Irak konusunda ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131n bir benzerini bu kez \u0130ran&#8217;la ilgili olarak ya\u015famak istemedi\u011finden, bu konuda son derece aktif bir diplomasi y\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015f, sonu\u00e7 da alm\u0131\u015ft\u0131. En az\u0131ndan, diplomasiye bir \u015fans daha verilmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnenlerin say\u0131s\u0131nda bir art\u0131\u015f olmu\u015ftu. Ama evdeki hesap \u00e7ar\u015f\u0131ya uymad\u0131. \u00d6nce Viyana Grubu, \u0130ran&#8217;la yap\u0131lan takas anla\u015fmas\u0131n\u0131 reddetti. Ard\u0131ndan da BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;nin be\u015f daimi \u00fcyesinin kendi aralar\u0131nda anla\u015farak, \u0130ran&#8217;a yeni yapt\u0131r\u0131mlar \u00f6ng\u00f6ren bir karar\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131lar. Bu durum hem T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00e7abalar\u0131n\u0131 \u015fimdilik bo\u015fa \u00e7\u0131kard\u0131, hem de T\u00fcrkiye ile ba\u015fta ABD olmak \u00fczere Bat\u0131l\u0131 m\u00fcttefikleri aras\u0131ndaki ili\u015fkilerde yeni bir so\u011fuk hava dalgas\u0131n\u0131n esmesine yol a\u00e7t\u0131. \u00dcstelik \u0130srail&#8217;le ya\u015fanan kriz hen\u00fcz devam ederken.&nbsp;<strong>P\u0130\u015eM\u0130\u015e A\u015eA SU KATILDI&nbsp;<\/strong>Washington&#8217;\u0131n \u00f6nce Takas Anla\u015fmas\u0131&#8217;na so\u011fuk bakmas\u0131, ard\u0131ndan 31 May\u0131s Olay\u0131&#8217;yla ilgili olarak, \u0130srail&#8217;e kar\u015f\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;nin bekledi\u011fi deste\u011fi vermemesi, son olarak da, G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;ndeki oylamada T\u00fcrkiye ile ABD&#8217;nin ters d\u00fc\u015fmeleri, Ba\u015fkan Obama&#8217;n\u0131n Nisan 2009&#8217;daki T\u00fcrkiye ziyareti s\u0131ras\u0131nda dile getirdi\u011fi &#8220;Model Ortakl\u0131k&#8221; kavram\u0131n\u0131 bir kez daha ak\u0131llara getirdi. Ankara &#8220;Model Ortakl\u0131k&#8221; yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 \u00e7ok b\u00fcy\u00fck memnuniyetle kar\u015f\u0131lam\u0131\u015f, T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131ndaki ili\u015fkilerde yeni ve sorunsuz bir d\u00f6nemin ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 olarak nitelendirmi\u015fti. H\u00e2lbuki Washington&#8217;\u0131n &#8220;Model Ortakl\u0131k&#8221;a y\u00fckledi\u011fi anlam, ba\u015f\u0131ndan beri Ankara&#8217;n\u0131n alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok farkl\u0131yd\u0131. Obama y\u00f6netimi bir Hegemon G\u00fc\u00e7 refleksiyle davranmakta, Bush d\u00f6neminde kendisine yabanc\u0131la\u015fan, Stratejik Orta B\u00fcy\u00fckl\u00fckte \u00dclke T\u00fcrkiye ile ili\u015fkilerini tekrar ray\u0131na oturtmak istemekteydi. Fakat bunu yaparken, d\u0131\u015f politikas\u0131ndaki hayati \u00f6nceliklerinden taviz verme niyetinde de\u011fildi. Obama y\u00f6netimine g\u00f6re, T\u00fcrkiye ancak ABD&#8217;nin hayati \u00e7\u0131karlar\u0131yla \u00e7eli\u015fmedi\u011fi oranda, kendi b\u00f6lgesinde aktif diplomasi y\u00fcr\u00fctebilirdi. \u0130ran&#8217;\u0131n, ister sivil, ister asker\u00ee ama\u00e7l\u0131 olsun n\u00fckleer g\u00fcce sahip olmamas\u0131 ise ABD&#8217;nin 1979&#8217;dan beri hassasiyetle \u00fczerinde durdu\u011fu bir konuydu. \u00dcstelik Obama y\u00f6netimi, bug\u00fcne kadar \u0130ran&#8217;a yeni yapt\u0131r\u0131mlar konusunda ayak s\u00fcr\u00fcyen Rusya ve \u00c7in gibi \u00fclkeleri ikna etmeyi ba\u015farm\u0131\u015f, Tahran&#8217;\u0131 uluslararas\u0131 alanda iyice yaln\u0131zla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Tam bu noktada, T\u00fcrkiye ve Brezilya devreye girerek, Washington&#8217;\u0131n &#8220;pi\u015fmi\u015f a\u015f\u0131na su katt\u0131lar.&#8221; E\u011fer ABD&#8217;nin niyeti, ger\u00e7ekten sadece \u0130ran&#8217;\u0131n n\u00fckleer silah \u00fcretmesini engellemek olsayd\u0131, T\u00fcrkiye ve Brezilya&#8217;n\u0131n bu hamlesini alk\u0131\u015flamas\u0131 gerekirdi. Ama tersi oldu.&nbsp;<strong>T\u00dcRK\u0130YE&#8217;N\u0130N YAPMASI GEREKEN&nbsp;<\/strong>G\u00fcvenlik Konseyi oylamas\u0131nda &#8220;hay\u0131r&#8221; oyu veren T\u00fcrkiye ve Brezilya&#8217;n\u0131n, karar\u0131n i\u00e7eri\u011fine uymama gibi bir davran\u0131\u015f i\u00e7ine girmesi beklenmemeli. Bu karar t\u00fcm BM \u00fcyeleri i\u00e7in ba\u011flay\u0131c\u0131l\u0131k ta\u015f\u0131yor. Bu iki \u00fclkenin, bundan sonra \u0130ran konusunda daha \u00f6ncekine benzer aktif bir i\u015f birli\u011fi y\u00fcr\u00fctebilecekleri de zannedilmemeli. Zaten G\u00fcvenlik Konseyi \u00fcyeliklerinin sona ermesine de alt\u0131 aydan az bir vakit kald\u0131. T\u00fcrkiye&#8217;nin acilen yapmas\u0131 gereken iki \u015fey var. Birincisi, \u0130ran&#8217;a BM yapt\u0131r\u0131mlar\u0131na harfiyen uymas\u0131n\u0131 telkin etmek ve Tahran Y\u00f6netimi&#8217;nin bir an \u00f6nce &#8220;asi \u00e7ocuk&#8221; tavr\u0131n\u0131 bir kenara b\u0131rakarak, Uluslararas\u0131 Atom Enerjisi Ajans\u0131&#8217;yla tam bir i\u015f birli\u011fi i\u00e7ine girmesi i\u00e7in elinden geleni yapmak. Ama \u0130ran ille de, &#8220;ben kendi bildi\u011fimi okurum&#8221; diyorsa, Ankara&#8217;n\u0131n &#8220;Tahran&#8217;\u0131n avukat\u0131&#8221; g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcnden acilen uzakla\u015fmas\u0131 laz\u0131m. \u0130kincisi, Cumhurba\u015fkan\u0131 d\u00fczeyinde bir Washington ziyaretini acilen ger\u00e7ekle\u015ftirmek. Ermeni tasar\u0131s\u0131yla ba\u015flay\u0131p, \u0130ran ve \u0130srail krizleriyle iyice su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kan ihtilaflar\u0131n en \u00fcst d\u00fczeyde ele al\u0131nmas\u0131n\u0131n vakti geldi de ge\u00e7iyor. Ankara&#8217;da kimse, T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda hi\u00e7bir sorun yokmu\u015f gibi davranamaz. Sorun vard\u0131r. Derinle\u015fmektedir. Model Ortakl\u0131k kavram\u0131 demode olmak \u00fczeredir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130ran i\u00e7in yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n oyland\u0131\u011f\u0131 Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi toplant\u0131s\u0131nda BM Daimi Temsilcisi Ertu\u011frul Apakan, hay\u0131r oyu kullanm\u0131\u015ft\u0131.&nbsp;B\u0130R YIL SONRA G\u00d6R\u00dc\u015e AYRILI\u011eI&nbsp;BM G\u00fcvenlik Konseyi&#8217;ndeki oylamada ABD ile ters d\u00fc\u015fmemiz, Obama&#8217;n\u0131n ge\u00e7en y\u0131l T\u00fcrkiye ziyareti s\u0131ras\u0131nda dile getirdi\u011fi &#8220;Model Ortakl\u0131k&#8221; kavram\u0131n\u0131 ak\u0131llara getirdi.&nbsp;PROBLEM APA\u00c7IK ORTADA&nbsp;Ankara&#8217;da kimse, T\u00fcrkiye ile ABD aras\u0131nda hi\u00e7bir sorun yokmu\u015f gibi davranamaz. Sorun vard\u0131r. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13773,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1029","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1029","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1029"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1029\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13773"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1029"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1029"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cagrierhan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1029"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}